کتاب فیلسوفان یونان اثر دیوگنس لائرتیوس از نشر مرکز

کتاب فیلسوفان یونان اثر دیوگنس لائرتیوس، زندگی و اندیشه فیلسوفان یونان را در ده دفتر روایت می‌کند. کتاب از نخستین حکیمان آغاز می‌شود و چهره‌هایی مانند سقراط، افلاطون، ارسطو، فیثاغورس و اپیکور را در برمی‌گیرد. ویژگی مهم اثر این است که فلسفه را در کنار زندگی، سخنان و حکایت‌های فیلسوفان روایت می‌کند. برای همین کتاب هم ارزش تاریخی دارد و هم برای خواننده‌ای که می‌خواهد با چهره‌های اصلی فلسفه‌ی یونان باستان آشنا شود، جذاب است.

درباره‌ی کتاب فیلسوفان یونان

کتاب فیلسوفان یونان نوشته‌ی دیوگنس لائرتیوس یکی از مهم‌ترین منابع بازمانده برای شناخت زندگی و آراء بزرگان فلسفه‌ی یونان است. این اثر تنها مجموعه‌ای از شرح نظریه‌های فلسفی نیست؛ بلکه تصویری گسترده از سنت‌های فکری، مکاتب فلسفی و شخصیت‌هایی ارائه می‌دهد که در شکل‌گیری تاریخ فلسفه‌ی یونان نقش داشته‌اند. نویسنده در این روایت از نخستین فیلسوفان یونان آغاز می‌کند و در ادامه به چهره‌های برجسته‌ای از سنت‌های سقراطی، افلاطونی، ارسطویی، کلبی، رواقی و اپیکوری می‌پردازد.

زندگی فیلسوفان یونان؛ فراتر از نظریه‌های فلسفی

آنچه کتاب فیلسوفان یونان را از یک تاریخ فلسفه‌ی معمولی متمایز می‌کند، توجه هم‌زمان به اندیشه و زندگی شخصیت‌هاست. دیوگنس لائرتیوس فقط نمی‌گوید فیلسوفان چه نظری داشته‌اند؛ بلکه از شیوه‌ی زندگی، استادان و شاگردان، سخنان مشهور، حکایت‌ها و حتی روایت‌های مربوط به مرگ آنان نیز حرف می‌زند. به همین دلیل، اندیشه‌ی فیلسوفان یونان باستان در این اثر از زندگی روزمره و شخصیت آنان جدا نیست و خواننده با تصویری زنده‌تر از بزرگان فلسفه‌ی یونان روبه‌رو می‌شود.

دیوگنس لائرتیوس؛ روایتگر زندگی فیلسوفان

دیوگنس لائرتیوس در کتاب فیلسوفان یونان مجموعه‌ای گسترده از روایت‌ها و گزارش‌های مربوط به فیلسوفان یونان باستان را گرد آورده است. ساختار اثر در ده دفتر تنظیم شده و از حکیمان و اندیشمندان نخستین مانند تالس و پریاندر شروع می‌کند و با اپیکور به پایان می‌رسد. همین گستردگی سبب شده است این اثر تصویری کم‌نظیر از تحول اندیشه در یونان باستان و پیوند میان مکاتب مختلف فلسفی ارائه کند.

در کتاب فیلسوفان یونان ما با چهره‌های آشنایی مانند تالس، فیثاغورس، ارسطو و افلاطون مواجه می‌شویم ولی روایت به همین نام‌های مشهور محدود نمی‌شود و مکاتب کمتر شناخته‌شده را نیز در برمی‌گیرد. دیوگنس لائرتیوس از سنت‌های فکری گوناگون حرف می‌زند و با نقل‌قول‌ها و روایت‌های متعدد، تصویری چندلایه از زندگی فیلسوفان یونان به دست می‌دهد. همین نگاه سبب می‌شود این اثر برای شناخت فرهنگ فکری یونان باستان و مطالعه تاریخ فلسفه‌ی یونان نیز منبعی ارزشمند محسوب شود.

چرا کتاب فیلسوفان یونان هنوز خواندنی است؟

اهمیت کتاب فیلسوفان یونان باستان تنها به قدمت آن محدود نمی‌شود. بسیاری از پرسش‌هایی که فیلسوفان یونان باستان درباره‌ی زندگی خوب، سعادت، اخلاق، طبیعت، شناخت و معنای زیستن مطرح کرده‌اند، همچنان بخشی از گفت‌وگوی فلسفی امروزند. مطالعه این اثر به ما امکان می‌دهد مسیر شکل‌گیری برخی از مهم‌ترین جریان‌های فکری غرب را از خلال زندگی و اندیشه‌ی شخصیت‌های آن دنبال کنیم.

از سوی دیگر، روایت‌های دیوگنس لائرتیوس نشان می‌دهد فلسفه برای بزرگان فلسفه یونان صرفا مجموعه‌ای از گزاره‌های انتزاعی نبوده، بلکه با نحوه زیستن آنان پیوند داشته است. همین پیوند میان نظریه و زندگی، تاریخ فلسفه‌ی یونان را به روایتی انسانی‌تر تبدیل می‌کند و باعث می‌شود حتی خواننده‌ای که پیش‌تر مطالعه تخصصی فلسفه نداشته، بتواند با جهان فکری فیلسوفان ارتباط برقرار کند.

با خرید کتاب فیلسوفان یونان از نشر مرکز، می‌توانید با یکی از آثار کلاسیک و اثرگذار درباره‌ی فیلسوفان بزرگ یونان همراه شوید؛ اثری که هم برای آشنایی مقدماتی با فلسفه‌ی یونان باستان مناسب است و هم برای علاقه‌مندان جدی‌تر به تاریخ فلسفه‌ی یونان، زندگی فیلسوفان یونان و تحول اندیشه‌های فلسفی ارزشمند است. ترجمه بهراد رحمانی از این اثر، فرصتی برای خواندن یکی از منابع کلاسیک مهم درباره زندگی و اندیشه‌ی فیلسوفان یونان به زبان فارسی فراهم کرده است.

کتاب فیلسوفان یونان برای شما مناسب است اگر

• به تاریخ فلسفه‌ی یونان و شکل‌گیری نخستین جریان‌های فلسفی در جهان باستان علاقه‌مندید.
• می‌خواهید در کنار نظریه‌های فلسفی، با زندگی، شخصیت و حکایت‌های مربوط به فیلسوفان بزرگ یونان نیز آشنا شوید.
• به دنبال منبعی برای شناخت نخستین فیلسوفان یونان و مکاتب مهم فلسفه هستید.
• از مطالعه آثاری درباره اندیشه‌ی فیلسوفان یونان و ریشه‌های فکری تمدن غرب لذت می‌برید.

در بخشی از کتاب فیلسوفان یونان می‌خوانیم

زنون فرزند مناسئاس (یا دمئاس) بود و از اهالى کیتیوم قبرس، شهرى یونانى که مردمانى فینیقى در خود جاى داده بود. و بنا بر قول تیموتیوس آتنى در کتاب در باب زندگیها گردنى کج داشت و علاوه بر این، آپولونیوس صورى مى‌گوید وى نحیف، تا اندازه‌ى بلندقد و سیه‌چرده بود از همین رو، آنگونه که خروسیپوس در کتاب مَثَلهاى خود روایت کرده، او را شاخه‌ى تاک مصرى مى‌خواندند. پاهایش ستبر بودند؛ عضلاتى شل و استخوانهایى شکننده داشت. پرسایوس در خاطرات صمیمانه روایت مى‌کند که به همین سبب او اغلب دعوتهاى شام را رد مى‌کرد. و همچنین، گفته مى‌شود، عاشق خوردن انجیر نارس و غنودن در برابر آفتاب بود.

همان‌گونه که در بالا بیان شد، وى شاگرد کراتس بود. و گفته مى‌شود، پس از او در جلسات خطابه‌ى استیلپون و کسنوکراتس، به مدت ده سال، شرکت جست این مطلب را پولمون و نیز تیموکراتس در دیون نقل مى‌کنند. هکاتون و آپولونیوس صورى، در اولین دفتر از کتاب خود درباره‌ى زنون، عنوان مى‌کنند که وى با پیش‌گویى مشورت کرد که براى رسیدن به بهترین زندگى چه کارى باید انجام دهد، و پاسخ خدا این بود: باید سیمایى چون مردگان داشته باشى. به همین خاطر، براى پى بردن به معناى این گفته، به مطالعه‌ى آثار قدما پرداخت. نحوه‌ى مواجهه‌ى او با کراتس از این قرار بود: کشتى وى طى سفرى از فینیقیه به پِیرایوس، و با محموله‌ى رداى ارغوانى، غرق شد. وى وارد آتن شده، در یک کتابفروشى نشست، و در آن زمان سى ساله بود. مشغول خواندن دومین دفتر از خاطرات کسنوفون شد و به قدرى از آن خوشش آمد که به جست‌وجوى مکانى پرداخت که افرادى چون سقراط در آن یافت شوند. کراتس درست در همان زمان از آنجا عبور مى‌کرد، کتاب‌فروش به کراتس اشاره کرد و گفت: «به دنبال آن مرد برو.» از آن زمان وى شاگرد کراتس شد، و البته به خاطر آزرم فطرى فراوان خود از تأسى کامل به بى‌آزرمیهاى کلبى‌مسلکان فرو ماند، اما از سایر جهات استعداد فراوانى در فلسفه داشت. کراتس که علاقه داشت این عیب او را درمان کند، یک دیگ عدسى به وى داد تا در حالى که آن را حمل مى‌کند از بازار سفال‌گران بگذرد؛ و چون دید وى خجالت مى‌کشد و تلاش دارد آن را از انظار پنهان کند، با ضربه عصاى خود ظرف را شکست. زنون در حالى که عدسى از سر و رویش مى‌ریخت پا به فرار گذاشت، کراتس به او گفت: «اى فینیقى کوچک من، چرا مى‌گریزى؟ اتفاق بدى براى تو نیافتاده است.»