بله
کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته نوشته‌ی محسن پوررمضانی، از همان مقدمه با خواننده سر شوخی را باز می‌کند. نویسنده برخلاف رسم معمول، برای خریدن کتابش اصرار ندارد و حتی پیشنهاد می‌دهد یکی از داستان‌ها را امتحان کنید و اگر به مذاقتان خوش نیامد، کتاب را سر جایش بگذارید. این بازی با انتظار مخاطب، مسیر مجموعه‌ای را مشخص می‌کند که از آغاز تا پایان قرار نیست خیلی جدی رفتار کند.
درباره‌ی کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته
این کتاب شامل دوازده داستان کوتاه با عنوان‌های «ناخن»، «نان و ماست»، «چینو»، «ما دزد نیستیم»، «شادی»، «کچل‌های دوست‌داشتنی»، «ببر تنها»، «یاماها»، «لذت‌های کوچک»، «غاز زخمی و پسرش»، «بستان» و «درد پشتی کشیده‌ام که مپرس» است. نویسنده این داستان‌ها را «درهم‌گوریده» نامیده؛ تعبیر بامزه‌ای برای روایت‌هایی که هرکدام ماجرای خودشان را دارند، اما شخصیت‌ها و موقعیت‌هایشان گاهی به داستان‌های دیگر راه پیدا می‌کنند.
آدم‌های کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته، قهرمانانی دور از دسترس نیستند. آن‌ها با کنکور، خواستگاری، خانواده، تنهایی، همسایه‌ها و گرفتاری‌های کوچک روزمره درگیرند. در یکی از داستان‌ها مردی پس از شنیدن جواب رد در بیست‌وسومین خواستگاری، زندگی عاطفی را کنار می‌گذارد و به خانه‌ای مجردی پناه می‌برد؛ اما یک شب با منظره‌ای عجیب در اتاق‌خوابش روبه‌رو می‌شود. در «چینو» نیز ورود یک مهمان خارجی به خانه‌ای ایرانی، رفتارهای آشنا و تعارف‌های عجیب میزبانان را به موقعیتی خنده‌دار تبدیل می‌کند.
طنزی که فقط برای خنداندن نیست
طنز کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته نشر چشمه بیشتر از دل اتفاقات و رفتار شخصیت‌ها بیرون می‌آید. راوی‌ها معمولاً خودشان را آدم‌هایی منطقی می‌دانند، ولی تصمیم‌هایشان خلاف این تصور را ثابت می‌کند. اغراق، سوءتفاهم و گفت‌وگوهای خودمانی نیز به داستان‌ها ریتم می‌دهند. نتیجه متنی است که راحت خوانده می‌شود و برای ساختن شوخی، خودش را پشت جمله‌های پیچیده پنهان نمی‌کند.
همه‌ی داستان‌ها البته به یک اندازه سبک و شاد نیستند. پشت بعضی شوخی‌ها مضامینی همچون فشار خانواده، تبعیض، آموزش ناکارآمد و تلاش آدم‌ها برای شبیه شدن به دیگران دیده می‌شود. کتاب ابتدا خواننده را به خنده می‌اندازد و بعد یادآوری می‌کند بخشی از این موقعیت‌های مضحک، چندان هم خیالی نیستند. همین رفت‌وبرگشت میان خنده و تلخی، مجموعه را از صرفاً گردآوری چند لطیفه‌ی داستانی جدا می‌کند.
محسن پوررمضانی در مقدمه خودش را «دبیر انجمن حمایت از حقوق خوانندگان در حال انقراض» معرفی می‌کند. این شوخی فقط یک عبارت بامزه نیست؛ نشان می‌دهد کتاب هوش خواننده را جدی می‌گیرد و قرار نیست صرفاً به‌خاطر نام نویسنده یا ظاهر جلد از او توقع تحسین داشته باشد.
این کتاب توسط نشر چشمه در مجموعه‌ی «جهان تازه‌دم» منتشر شده است. این مجموعه با زبان گرم و فضای امروزی‌اش، تصویری طنزآمیز از زندگی شهری و روابط اجتماعی ارائه می‌دهد. خرید کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته برای کسانی مناسب است که طنز موقعیت، داستان‌های کوتاه مرتبط و شوخی با عادت‌های آشنای جامعه‌ی ایرانی را دوست دارند.
کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته برای شما مناسب است اگر
- داستان کوتاه طنز ایرانی را دنبال می‌کنید.
- از طنزهای اجتماعی ساده و خوش‌خوان لذت می‌برید.
- روایت‌های مستقل اما مرتبط را می‌پسندید.
- به کتاب‌هایی علاقه دارید که تلخی‌های روزمره را با شوخی بیان می‌کنند.
در بخشی از کتاب دزد مو وزوزی و انسان فرهیخته: مجموعه داستان درهم‌گوریده می‌خوانیم
برای اولین‌بار در زندگی به جای این‌که جواب رد بشنوم، جواب رد می‌دادم. حسِ غرور داشتم. انگار اِورست را فتح کرده بودم. مادر که رفت دراز کشیدم روی کاناپه، همان جایی که شادی دراز کشیده بود. کوسنِ روی مبل را بغل کردم و خوابیدم.
صبحِ پنجشنبه که از خواب بیدار شدم، مستقیم رفتم بالکن. ایستادم کنار نرده‌ها. جعبه‌ی فلزی‌ام را باز کردم و یک برگ کاغذ سیگار بیرون آوردم. برگ‌های خشک‌شده را گذاشتم وسطِ کاغذ و با دقت لولش کردم. دو سه پُکِ عمیق زدم و چشم‌هایم را بستم. حس کردم دستِ ظریفی دور سینه‌ام حلقه زد. چشم‌هایم را باز کردم. سرش را گذاشت روی شانه‌ام. گفتم: «امروز دوست داری کجا بریم؟»
گفت: «دلم می‌خواد برم یه جای خاص، یه جایی که خیلی حال کنیم با هم.»
گفتم: «پس بریم ورزشگاه فوتبال ببینیم.»
قبول کرد و بردمش ورزشگاه آزادی، آن هم فقط با یک بلیت. تخمه و دود سیگار خوردیم و فحش دادیم و سه هیچ بازی را بردیم و کلی حال کردیم. بازی که تمام شد گفت: «بریم یه جای ممنوعه، جایی که هیچ زنی نمی‌تونه بره.»
ایده‌ی خوبی بود. کمی فکر کردم و بردمش پارکِ نزدیک خانه‌مان. دوتایی رفتیم دست‌شوییِ مردانه. نوشته‌ها و نقاشی‌های پشت در را دیدیم و خندیدیم. من هم خودکاری از کیفم بیرون آوردم و شماره‌ی موبایل رئیس شرکت را نوشتم و کنارش توضیح دادم که سفید است و بی‌مو و اهلِ حال.
برگشتیم توی پارک و روی نیمکتِ چوبی نشستیم. دستش کمی سرد شده بود و رنگ صورتش داشت می‌رفت. سریع از توی جیبم جعبه را بیرون آوردم و سیگاری که از قبل پیچیده بودم دود کردم. رنگِ صورتش برگشت. دست‌دردست هم قدم زدیم و بی‌خیال از کنار ونِ گشت ارشاد رد شدیم و پیاده رفتیم تا خانه.
روز جمعه از صبح تا شب با هم بودیم. هفت هشت نخ اضافه کشیدم تا شب را هم بتوانیم با هم صبح کنیم. شنبه مثل سنگ افتادم توی خانه و سرِ کار نرفتم. یکشنبه رفتم سراغ همسایه‌ی پایین و به اندازه‌ی مصرف شش ماه گُل گرفتم. یک دسته‌گل هم از سرِ کوچه برای شادی خریدم.
