معرفی و دانلود کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو

معرفی کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو

کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو اثری است از حکیم ابومعین ناصر بن خسرو ابن حارث قبادیانی بلخی، از شاعران، فیلسوفان و بزرگ‌حکمای ایرانی. ناصر خسرو در این سفرنامه، که از جمله برجسته‌ترین و مهم‌ترین منابع جغرافیای تاریخیِ ایران به شمار می‌رود، به شرح مشاهداتِ خود از سفرهای بی‌شمارش پرداخته است.

درباره‌ی کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو

کتاب صوتی سفرنامه‌ی ناصرخسرو، یادداشت‌های ناصر خسرو قبادیانی (Nasir Khusraw) را از سفرها و مشاهدات او در بر دارد. ناصر خسرو یکی از بزرگ‌ترین شعرا، فیلسوفان، حکما و جهانگردانِ پرآوازه‌ی ایران‌زمین است. او از فلسفه، طب، موسیقی، نجوم و علم کلام بهره‌ی زیادی داشت و همانند حافظ و رودکی، از جمله شاعرانِ حافظِ قرآن بود که در جای‌جایِ آثارش اشارات بسیاری به کلام الهی مشاهده می‌شود. ناصر خسرو در خانواده‌ای سرشناس و متمول چشم به جهان گشود و انتظار می‌رفت که در سمت‌های دیوانی و دولتی، که از همان ابتدای کار به او محول شده بود، تا پایان عمر، روزگار بگذراند اما چه شد که از عافیت و رفاه دست کشید و پای در سفر گذاشت؟

ناصر خسرو قبادیانی که در کودکی از قحطی و خشکسالیِ خراسان و بیماری وبا جان به در برده بود، از اوایل دوران جوانی، تحصیل در علوم مختلف را آغاز و قرآن را نیز به طور کامل حفظ کرد. او دبیرِ دربار پادشاهان و امرای بزرگی مانند سلطان محمود و سلطان مسعود غزنوی بود و پس از شکست غزنویان از سلجوقیان، به مرو و به دربارِ طغرل سلجوقی رفت و در آن‌جا نیز به همان حرفه‌ی خود اشتغال داشت.

ناصر خسرو از همان ابتدا سرگشته‌ی حقیقت بود و به همین خاطر، با پیروان و علمای ادیان مختلف از جمله مسلمانان، زرتشتیان، یهودیان، مسیحیان و مانویان به مناظره و تبادل آراء می‌پرداخت اما آنچه را که از معنای جهان جست‌وجو می‌کرد، در کلام هیچ‌یک نیافت و برای فرار از آن پریشان‌حالی و آشفتگی، به می‌گساری و کامجویی از جهان روی آورد.

ناصر خسرو چهل ساله بود که شبی در خواب دید کسی او را از باده‌گساری و لذت‌جویی منع می‌کند و راه قبله را به او نشان می‌دهد. از آن خواب که برخاست، انسانی دیگر شده بود. از دنیا و مافیها دست شست، سِمَتِ دیوانیِ خود را رها کرد و سفر آغاز کرد. ناصر خسرو هفت سال را به سیاحت در مناطقی مانند آذربایجان، ارمنستان، طرابلس، شام، سوریه، فلسطین، تونس، مصر، سودان و... گذراند. سفرنامه‌ی پرآوازه‌ی او حاصل این هفت سال سیاحت است.

در کتاب صوتی سفرنامه‌ی ناصر خسرو با او همراه می‌شویم و به شهرها و کشورهای مختلفی سفر می‌کنیم. ناصرخسرو این سفر هفت‌ساله را از ششم جمادی‌الثانی سال 437 قمری آغاز کرد و آن را در جمادی‌الثانی سال 444 قمری به پایان رساند و طی آن، از سرخس و بسطام و قوهه و سراب و بیروت و مسجدالاقصی و شام و قاهره و اسکندریه و مکه و مدینه و اصفهان و... دیدن کرد. ناصر خسرو را صاحبِ سبک نگارشی ویژه‌ی خودش می‌دانند. از شواهد و قراین این‌طور برمی‌آید که ناصر خسرو در هنگامه‌ی سفر، یادداشت‌هایی برمی‌داشته و پس از بازگشت به خانه و اتمام سفر، آن‌ها را به صورت کتابی درآورده است. او در مشاهدات خود به جالب‌توجه‌ترین، دیدنی‌ترین و عجایب هر منطقه اشاره می‌کند.

توصیفاتی که ارائه می‌دهد، اغلب مختصر اما مفیدند. ناصر خسرو در پیِ ویژگی‌هایی که از هر شهر برمی‌شمارد، به زندگیِ بزرگان و افراد سرشناس آن شهر، معماری، مساجد، زندگیِ روزمره‌ی افراد، آب‌رسانی و... در آن شهر نیز اشاره می‌کند.

کتاب صوتی سفرنامه‌ ناصر خسرو را به همت انتشارات اکوپیا و با روایت احسان چریکی می‌شنوید.

کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو برای چه کسانی مناسب است؟

شنیدن کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو را به تمامیِ علاقه‌مندان ادبیات، جغرافیا و تاریخِ ایرانِ کهن و همین‌طور طرفداران سفرنامه پیشنهاد می‌کنیم.

در بخشی از کتاب صوتی سفرنامه ناصر خسرو می‌شنویم

در این شهر رخام بسیار است و بیشتر سرای‌ها و خانه‌های مردم مرخّم است. به تکلف و نقش ترکیب‌کرده و رخام را به اره‌ای می‌برند که دندان ندارد و ریگ مکی در آنجا می‌کنند و اره می‌کشند بر طول عمودها نه بر عرض چنان‌که چوب از سنگ الواح می‌سازد و انواع و الوان رخام‌ها آن‌جا دیدم از ملمع و سبز و سرخ و سیاه و سفید و همه لونی. و آن‌جا نوعی انجیر است که به از آن، هیچ‌جا نباشد و از آن‌جا به همه‌ی اطرافِ بلاد می‌برند و این شهر رمله را به ولایت شام و مغرب، فلسطین می‌گویند. سیّم رمضان از رمله برفتیم. به دیهی رسیدیم که خاتون می‌گفتند و از آن‌جا به دیهی دیگر رفتیم که آن را قریة‌العند می‌گفتند. در راه، سداب فراوان دیدیم که خود روی بر کوه و صحرا رسته بود. در این دیه، چشمه‌ی آبِ نیکویی خوش دیدیم که از سنگ بیرون می‌آمد و آن‌جا آخورها ساخته بودند و عمارت کرده. از آن‌جا برفتیم روی بر بالا. تصور بود که بر کوهی می‌رویم که چون به دیگر جانب فرو رویم، شهر باشد.

چون مقداری بالا رفتیم، صحرایی عظیم در پیش آمد؛ بعضی سنگلاخ و بعضی خاک‌ناک. بر سر کوه شهر بیت‌المقدس نهاده است و از طرابلس که ساحل است تا بیت‌المقدس، پنجاه‌وشش فرسنگ است و از بلخ تا بیت‌المقدس، هشتصدوهفتادوشش فرسنگ است. پنجم رمضان سنه‌ی ثمان و ثلاثین و اربعمائه 438 در بیت‌المقدس شدیم. یک سال شمسی بود که از خانه بیرون آمده بودیم و مادام در سفر بوده که به هیچ جای مقامی و آسایشی تمام نیافته بودیم. بیت‌المقدس را اهل شام آن‌طرف قدس گویند و از اهل آن ولایات، کسی که به حج نتواند رفتن، در همان موسم به قدس حاضر شود و به موقف بایستد و قربانی عید کند. چنان که عادت است و سال باشد که زیادت از بیست هزار خلق در اوایل ماه ذی‌الحجه آن‌جا حاضر شوند، فرزندان آنجا برند و سنت کنند و از دیار روم و دیگر بقاء، همه ترسایان و جهودانِ بسیار آنجا روند به زیارت کلیسیا و کنشت که آن‌جاست و کلیسیای بزرگِ آن‌جا صفت کرده شود به جای خود.

سواد و رستاق بیت‌المقدس همه کوهستان است، همه کشاورزی و درخت زیتون و انجیر و غیره، تمامت بی‌آب است و نعمت‌های فراوان و ارزان باشد و کدخدایان باشند که هر یکی پنجاه هزار من روغن زیتون در چاه‌ها و حوض‌ها پر کنند و از آن‌جا به اطرافِ عالم برند و گویند به زمین شام، قحط نبوده است و از ثقات شنیدم که پیغمبر را علیه‌السلام و الصلوة به خواب دید یکی از بزرگان، که گفتی: «یا پیغمبر خدا ما را در معیشت یاری کن». پیغمبر علیه‌السلام در جواب گفتی: «نان و زیت شام بر من.»

فهرست مطالب کتاب صوتی