بله
کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی، نوشته‌ی علی محمد سامی کشکولی، زهرا زارع و سمانه فریدی، با هدف ایجاد آگاهی و زیرساخت‌های علمی و اجرایی مناسب و همچنین ایجاد درک صحیح از مسیر توسعه‌ی احیایی، به رشته‌ی تحریر درآمده است.
درباره کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی
کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی نتیجه‌ی تلاش‌های خستگی‌ناپذیر دکتر علی محمد سامی کشکولی، زهرا زارع و سمانه فریدی است. برای آشنایی هرچه بیشتر شما با رویکرد توسعه و معماری احیایی -که موضوع اصلی این کتاب است- ارائه‌ی توضیحاتی لازم است که در ادامه به آن پرداخته می‌شود:
پس از جنگ جهانی دوم و صنعتی‌شدن جهان، تأثیراتی منفی بر اقتصاد، اجتماع و محیط زیست مشاهده شد. این امر جمعیت جهان را به دو دسته تقسیم کرد: قشر ثروتمند و قشر آسیب‌پذیر. بنابراین نیاز به ایجاد برنامه‌ای مدون و همچنین راه‌کارهایی اجرایی برای جلوگیری از وقوع یک فاجعه‌ی اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی احساس شد. تلاش‌های زیادی در این زمینه صورت گرفت که نتیجه‌ی آن مطرح شدن و رأس‌کار قرار گرفتن الگویی با عنوان «توسعه‌ی پایدار» بود.
توسعه‌ی پایدار بر چند اصل اساسی استوار است، از جمله: فعالیت‌های امروز آدمی نباید مانعی بر سر فعالیت‌های فردای او بتراشد؛ پایداری می‌بایست بر پایه‌ی سه رکن «اقتصاد» «اجتماع» و «محیط» بنا شود که هدف اصلی آن ایجاد سیستم‌هایی با کمترین آسیب‌های اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی باشد.
تجلی توسعه‌ی پایدار در حوزه‌ی محیط‌های انسان‌ساخت، «معماری پایدار» نامیده می‌شود. معماری پایدار یا احیایی در تلاش است که تحولات داخلی و خارجی سیستم‌ها را درنظر بگیرد و به ایجاد الگوهایی جهت تعامل با طبیعت بپردازد. به‌گونه‌ای که انسان بتواند نقش همزیستی در محیط خود داشته باشد نه نقش یک مخرب.
توسعه و برنامه‌ریزی احیایی دارای نگرشی فراتر از نگرش فعلی عرضه و تقاضا است؛ بنابراین سیستم‌های انسان‌ساخت می‌بایست در محلی که در آن واقع شده‌اند، مانند یک تسهیل‌کننده جهت ایجاد تغییرات مثبت و منحصربه‌فرد عمل کنند. یکی از اهداف اصلی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی، فراهم‌سازی و ایجاد سیستمی بهتر است که در آن انسان بخشی از اکوسیستم شناخته و به نیازهای او احترام گذاشته شود.
وجود خلاء‌هایی در سیستم کلاسیک توسعه‌ی احیایی، پروفسور ریموند جی کول، پروفسور بیل رید و دکتر علی محمد سامی کشکولی را بر آن داشت که راه‌حل‌هایی برای توسعه و مدیریت احیایی ارائه کنند که در آن تمامی پتانسیل‌های لازم برای «تجدید»، «تولد دوباره» و «ترمیم آسیب‌های اجتماعی، اقتصادی و محیطی» لحاظ شده باشد.
معماری احیایی برای نخستین بار در سال 2014 توسط دکتر علی محمد سامی کشکولی و با برگزاری سمینارهای طراحی و توسعه احیایی وارد ایران شد. او با همکاری با محققان دانشگاه شیراز و با ارائه تحقیقاتی در این زمینه، رویکرد معماری احیایی را در ایران به جریان انداخت. در حال حاضر ما شاهد پیشرفت‌های زیادی در این زمینه هستیم. کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی را باید با عطف توجه به موارد ذکرشده مطالعه کرد.
کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی برای چه کسانی مناسب است؟
مطالعه‌ی کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی به این افراد توصیه می‌شود: مخاطبان عام نظیر طراحان معماری داخلی، برنامه‌ریزان شهری، طراحان صنعتی و مدیران صنعتی در سطوح مختلف، علاقه‌مندان به توسعه‌ی شهری، ساختمانی، صنعتی و نرم‌افزاری و علاقه‌مندان به توسعه و انتقال تکنولوژی، مدیران تجاری و مشاوران استراتژی توسعه و کلیه‌ی دوست‌داران سرمایه‌گذاری در مقیاس‌های خرد و کلان.
در بخشی از کتاب مبانی طراحی، توسعه و مدیریت احیایی می‌خوانیم
حجاری: بر اساس منابع تاریخی (رستم التواریخ، تاریخ گیتی‌گشا)، استفاده از قطعات سنگ بدون ملات، کتیبه‌ها و ازاره‌های سنگی نقش‌دار و مشبک حجاری‌شده در بخش‌های مختلف بناهای زندیه، در ادامه تأثیرات معماری باستانی هخامنشی و در زمینه‌های استحکام، استواری و پی‌ریزی مناسب بنا قابل بررسی است. اما بسیاری از نقوش حجاری‌شده بر این کتیبه‌ها با ریشه‌های هنر تجریدی دارای نقش‌مایه‌های لچک و ترنج با رمزهای هنر قومی است. از جمله ترنج معروف زندی که از پرکاربردترین نقوش در ازاره بناهای این دوره است و بدلیل شباهت به دم ماهی و تکرار آن در چهار جهت، به ترنج چهار ماهی نیز مشهور است و نمادی از آب، آبادانی، طراوت و مظهر فراوانی بوده و یکی از نقش‌مایه‌ها با ریشه ایلاتی در فرش بافی منطقه خراسان است.
نقاشی دیواری: استفاده از نقاشی دیواری یکی از شیوه‌های متداول تزیینات معماری در بناهای دوره‌ی زندیه در شیراز بوده است. به نظر می‌رسد که تنها در ارگ کریم خان از نقش ترنج با ترکیب اسلیمی و ختایی به‌صورت فراگیر استفاده شده است. طراحی متنوع و ویژه‌ی این نقش می‌‌تواند مبتنی بر نوع کاربری این بنا باشد. تکرار یکنواخت یا متناوب نقوش گیاهی در دوال‌ها یا نوعی از تکرار تکاملی گل‌ها در یک قاب نیز ضمن حس پویایی، بر نظم و تعادل نقاشی‌های دیواری زندیه بسیار مؤثر واقع شده است.
