کتاب سیتوژنتیک

کتاب سیتوژنتیک نوشته‌ی مهری خاتمی و محمدمهدی حیدری، مباحث کاربردی مانند ساختار و عملکرد کروموزوم، سلول و تقسیمات سلولی، روش‌های رنگ‌آمیزی و باندینگ کروموزوم‌ها، اثرگذاری ژنومی و دیزومی تک والدی، روش‌های متنوع تهیه کاریوتایپ و... را مورد بررسی قرار می‌دهد.

درباره‌ی کتاب سیتوژنتیک:

در طی سالیان اخیر، به دلیل گسترش فناوری‌های جدید در زمینه‌ی انواع شیوه‌های رنگ آمیزی و باندینگ کروموزوم‌ها، به روز شدن میکروسکوپ‌ها و روش‌های هیبریداسیون، علم سیتوژنتیک پیشرفت کرده است. در کشور ایران بیشتر دانشمندان تمام تلاش خود را جهت گسترش این شاخه از علم ژنتیک می‌کنند.

کتاب سیتوژنتیک (Cytogenetic) کروموزوم‌ها را از نظر ساختار و عملکرد مورد بررسی قرار می‌دهد و به معرفی روش‌های متنوع کاریوتایپ می‌پردازد. در فصل‌های بعدی، اختلالات کروموزوم‌ها از نظر تعدادی و ساختاری بررسی می‌شوند و نمونه‌های بالینی و سندرم‌های مرتبط با این اختلالات به صورت جامع مورد بحث قرار می‌گیرد.

در دو فصل آخر به دلیل اهمیت موارد بالینی پدیده اثرگذاری ژنومی و دیزومی تک والدی و روش‌های جدیدی مانند CGH و FISH به صورت دقیق مورد بررسی قرار می‌گیرند. در تمامی فصل‌های این کتاب تلاش شده علاوه بر مباحث پایه‌ای، مکانیسم‌های مولکولی هر فرآیند مطابق تحقیقات جدید شرح داده شوند.

کتاب سیتوژنتیک برای چه کسانی مناسب است؟

خواندن این کتاب به دانشجویان علوم مرتبط با زیست‌شناسی و ژنتیک (اعم از ژنتیک مولکولی، پزشکی، گیاهی و تکنولوژی) توصیه می‌شود.

در بخشی از کتاب سیتوژنتیک می‌خوانیم:

انتخاب نمونه برای آنالیز کروموزومی بسته به شاخص‌های بالینی دارد و اینکه آیا تشخیص قبل از تولد یا بعد از تولد انجام می‌شود. با این وجود بهترین و راحت‌ترین نمونه‌ها جهت بررسی‌های سیتوژنتیکی، لنفوسیت‌های موجود در خون محیطی می‌باشند (سلول‌های قرمز خون فاقد هسته‌اند و قابل استفاده نیستند).

معمولا برای بررسی اختلالات کروموزومی ذاتی یا اکتسابی از خون بیماران استفاده می‌شود. اختلال کروموزومی ذاتی، ناهنجاری است که فرد با آن متولد می‌شود و از مرحله تشکیل زیگوت همراه اوست ولی اختلال کروموزومی اکتسابی معمولا بعد از تشکیل زیگوت رخ می‌دهند (مانند عدم تفرق صحیح کروموزوم‌ها) و فرد مبتلا برای این نوع ناهنجاری کروموزومی به حالت موزاییک است، چون بافت‌های سوماتیک او با نسبت‌های متفاوت این اختلال را نشان می‌دهند.