کتاب فرهنگ ضرب المثل‌ها و اصطلاحات عامیانه فارسی - کردی

سید فاخر علوی در کتاب فرهنگ ضرب المثل‌ها و اصطلاحات عامیانه فارسی - کردی، برخی از پرکاربردترین ضرب‌المثل‌های فارسی را گردآوری و به زبان کردی معنا کرده است.

در هر زبانی ضرب‌المثل‌ها و اصطلاحاتی وجود دارند که گویندگان برای سریع و غیر مستقیم بیان کردن منظور خود از آن‌ها بهره می‌گیرند. این عبارات کوتاه لیکن پر مغز و گویا گاه معنای جملات زیادی را در خود دارند و مقصد گوینده را به وضوح می‌رساند. برخی از این عبارات مستقیماً از زبان عامه وارد زبان مکتوب می‌شوند یا اینکه ابتدا توسط شاعران، نویسندگان، گویندگان و خواص جامعه ساخته و پرداخته شده و سپس مورد استقبال جامعه‌ی کاربر آن زبان قرار گرفته‌اند و کم کم به صورت جملات قصار بر سر زبان‌ها می‌افتند.

ساخته شدن این ضرب‌المثل‌ها به شرایط زیستی جامعه‌ی زبانی و زمان آن بستگی دارد. در زبان فارسی تعداد زیادی از آن‌ها مربوط به زندگی روستایی و کشت و دامداری است و برخی برگرفته از متن شعر شاعران برجسته‌ای همانند سعدی، حافظ، فردوسی، مولانا و... و نیز نویسندگان متون منثور طی تاریخ هستند. بعضی از این ضرب‌المثل‌ها به مرور موضوعیت خود را از دست داده‌اند و کمتر استفاده می‌شوند؛ اما عمدتاً هنوز هم کاربرد دارند.

برای کسانی که با ادبیات سر و کار دارند، دانستن ضرب‌المثل‌ها و اصطلاحات عامیانه بسیار ضروری می‌باشد و برای درک متون ادبی، به ویژه داستان و رمان، لازم است به معنای واقعی آن‌ها تسلط داشته باشند و اگر وارد بحث ترجمه و برگرداندن یک اثر از زبانی به زبان دیگر شوند این امر حیاتی‌تر می‌شود. یعنی بایستی شخص مترجم علاوه بر تسلط کافی به دو زبان، آشنایی کافی با ضرب‌المثل‌های آن زبان‌ها نیز داشته باشد.