کتاب جهان باستان - جلد چهارم: تمدن‌های خاور نزدیک و آسیای جنوب غربی

کتاب جهان باستان - جلد چهارم اثر اریک اچ. کلاین و سارولتا تاکاش کتابی پژوهش‌محور در حوزه‌ی تاریخ تمدن‌های باستانی است که با تمرکزی ویژه بر تمدن‌های خاور نزدیک و آسیای جنوب غربی نظر می‌اندازد و با بیانی ساده اطلاعاتی جامع درباره‌ی ساختار تمدن این جغرافیا نظیر کشاورزی، هنر و معماری، فرهنگ و سنت‌ها، اقوام مختلف، خط و زبان، دین و آیین، فناوری‌ها و... ارائه می‌دهد.

درباره‌ی کتاب جهان باستان - جلد چهارم

جهان باستان گستره‌ای وسیع از تمدن‌ها و رویدادهای گوناگون در دل جغرافیایی متنوع است. اریک اچ. کلاین (Eric H. Cline) و سارولتا تاکاش (Sarolta A. Takács) در جلد چهارم کتاب جهان باستان (The Ancient world: civilizations of the near EastandSouthwest Asia)، با نثری روان و بیانی ساده بخش مهمی از این تاریخ شگفت‌آور را مورد بررسی و کنکاش قرار داده‌اند و با دوری از تشریح و تفصیل‌های طولانی، به شکلی مختصر و در عین حال جامع به بررسی تمدن‌های خاور نزدیک و آسیای جنوب غربی پرداخته‌اند.

مؤلفان در ابتدا از این حقیقت می‌گویند که منطقه‌ی آسیای جنوب غربی، از پیشگامان ابداع برخی از مهم‌ترین نشانه‌های تمدن همچون چرخ، کشاورزی، آبیاری، ریاضیات و خط بوده‌اند. منطقه‌ای که از هند و پاکستان امروزی تا عراق و سوریه‌ی شمالی کنونی را در بر می‌گیرد. آن‌ها همچنین با این واقعیت تاریخی که زندگی در این مناطق در عصر ماقبل تاریخ ثبت شده است، مخاطب خود را شگفت‌زده می‌کنند.

از خط و زبان تا جنگ‌افزارهای مهد تمدن

کتاب جهان باستان - جلد چهارم، افزون‌بر مرور دوران پیش از تاریخ در این منطقه، از اقوام و تمدن‌های دیرین، مبادلات و مقابله‌ها، کشورگشایی‌ها و تجارت در این جغرافیا نیز می‌گوید و سپس دلایلی را که باعث شد اروپاییان در قرن نوزدهم به تمدن‌های باستانی آسیای جنوب غربی علاقه پیدا کنند، برمی‌شمرد. جلد چهارم کتاب جهان باستان در آغاز بحث، نقشه‌ی خاور نزدیک و آسیای جنوب غربی باستانِ 1500 سال پیش از میلاد را پیش روی مخاطب می‌گذارد و توضیح می‌دهد که اغلب تاریخ‌نگاران و باستان‌شناسان، آسیای جنوب غربی را مهد تمدن نام می‌نهند. چراکه کهن‌ترین جوامع یک‌جانشین نظیر سومریان، اکدی‌ها و بابلیان از این منطقه سر برآورده‌اند و همچنین محل ظهور ادیان مهم توحیدی نیز بوده است.

اریک اچ. کلاین و سارولتا تاکاش در ادامه‌ی کتاب از کشاورزی و محیط‌زیست این ناحیه می‌گویند و درباره‌ی نقش‌های جنسیتی، قشربندی اجتماعی و باورهای دینی به بحث می‌پردازند. پس از آن به سراغ کنکاش در آناتولی و بررسی ویژگی‌های آرامی‌ها می‌روند. سپس از هنر و معماری، آشور، بابل، امپراتوری بیزانس، دین مسیحیت و زندگی عیسای ناصری می‌گویند. همچنین شرحی درباره‌ی فرهنگ و سنت‌ها ارائه می‌کنند و پس از آن به ادیان یهودیت و اسلام می‌رسند. علاوه‌بر این‌ها با مطالعه‌ی جلد چهارم کتاب جهان باستان درباره‌ی زبان و خط، دین و آیین، فناوری و اختراعات و ابزارها و جنگ‌افزارهای تمدن‌های خاور نزدیک و آسیای جنوب غربی نیز اطلاعات ارزشمندی کسب خواهید کرد.

گفتنی‌ست که این کتاب چهارمین جلد از یک مجموعه‌ی پنج جلدی محسوب می‌شود. هر جلد از این مجموعه به تمدن‌های آفریقا، اروپا، آمریکا، خاور نزدیک و آسیای غربی جنوبی و آسیا و پاسیفیک (اقیانوس آرام) اختصاص پیدا کرده است و با نگاهی ریزبینانه تاریخ تمدن‌های باستانی را مورد کاوش قرار می‌دهند. کتاب جهان باستان - جلد چهارم با ترجمه‌ی منوچهر بیگدلی خمسه و به همت انتشارات علمی و فرهنگی در اختیار مخاطبان قرار گرفته است.

کتاب جهان باستان - جلد چهارم برای شما مناسب است اگر

• دانشجو یا پژوهشگر حوزه‌های تاریخ و باستان‌شناسی هستید.
• به مطالعه درباره‌ی تاریخ جهان و تمدن‌های باستانی علاقه دارید.
• می‌خواهید درباره‌ی تاریخ خاور نزدیک و آسیای غربی جنوبی، به‌عنوان یکی از قدیمی‌ترین تمدن‌های باستانی اطلاعات بیشتری کسب کنید.

در بخشی از کتاب جهان باستان - جلد چهارم: تمدن‌های خاور نزدیک و آسیای جنوب غربی می‌خوانیم

حماسۀ گیلگمش کهن‌ترین اثر شناخته‌شدۀ ادبی و قدیم‌ترین روایت سومری آن متعلق به 1800 پ‌م است. این اثر رابطۀ میان قهرمان - شهریار اسطوره‌ای، گیلگمش، که بنا بر باور در حدود 2700 پ‌م می‌زیسته، و ماجراجویی‌های وی و دوستش اِنکیدو نام را روایت می‌کند. از آنجا که باستان‌شناسان نام دو تن را که در این داستان به عنوان پادشاهان تاریخی سومر یاد شده‌اند، بازشناخته‌اند، محققان گمان می‌برند که گیلگمش بر اساس شخصیتی تاریخی قرار دارد.

در این حماسه، گیلگمش بیشتر خداگونه، اما جزئاً انسان، و شهریاری تصویر می‌شود که در برابر شکایات اتباعش از او، سختگیر است. ارورو، الهۀ خلقت اِنکیدوی وحشی را به مثابه آشفته‌کننده و هماورد این پادشاه می‌آفریند. گیلگمش، پس از نبردی بی‌نتیجه با انکیدو، پیشنهاد می‌کند که با هم برای کشتن عفریتی به جنگل سدار بروند. این سفر آغاز ماجراهایی است که خشم خدایان را برمی‌انگیزد پس از آن‌که خدایان انکیدو را می‌کشند، گیلگمش به قصد اجتناب از سرنوشت انکیدو با دستیابی به جاودانگی، سفرهایی دیگر را آغاز می‌کند. در فرجام گیلگمش بخت جاودانگی را از دست می‌دهد اما درمی‌یابد که آدمیان می‌توانند از طریق کارکرد فرهنگ و تمدنی که برای نسل‌های آینده به ارث می‌گذارند، زندگی کنند.

حماسۀ گیلگمش عناصر اسطوره و حماسه را در هم می‌آمیزد. این داستان همچون اسطوره، به پرسش‌های فلسفی معنای هستی، هدف انسان در جهان و راز مرگ می‌پردازد. همچنین دنیای خدایان و ایزدبانوان را توصیف و رابطۀ نامطمئن بین خدایان و نوع بشر را منعکس می‌کند. لیکن، با تمرکز توجه بر ماجراجویی‌های فردی قهرمان‌صفت و مبارزات او، روح یک حماسه را تجسم می‌بخشد. سختی‌هایی که گیلگمش و انکیدو با آن‌ها مواجه می‌شوند -- گرسنگی، بیماری، طوفان و مرگ -- نمایانندۀ چالش‌های واقعی در زندگی سومریان بوده، و کنش‌های این کاراکترها به منزلۀ سرمشقی است که آدمیان چگونه می‌توانند در زندگی معنایی بیابند، ولو نتوانند سرنوشت خودشان را کنترل کنند.