کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009

کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009 اثر تیموتی دبلیو میز یک راهنمای بسیار خوب است که همراه با مثال‌های واضح، باب مباحث مربوط به مهار دیوارها و کاربرد آن در آیین‌نامه‌ی زلزله را می‌گشاید.

درباره‌ی کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009

مهار دیوارها در برابر نیروهای وارده‌ی ناشی از زلزله و باد و غیره، نقش مهمی در طراحی و مهندسی ساختمان دارد. پس از وقایعی که در زلزله‌های چند سال اخیر ایران اتفاق افتاد، توجه‌ ویژه‌ای به شکل اجرای صحیح سیستم‌های مهار دیوار از سمت نهادهای مربوطه صورت گرفت و پس از آن پیوست ششم آیین‌نامه‌ی طراحی ساختمان‌ها در برابر زلزله، یعنی استاندارد 2800، از طرف مراکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی ابلاغ شد. می‌دانیم که طراحی‌ مهار برون‌صفحه‌ای می‌تواند با روش‌های گوناگونی انجام شود که یکی از این روش‌ها بر اساس استاندارد ASCE 7-05 و IBC 2006/200 است. به دیوارهایی که بین دو ستون یا ستون و دیوار برشی واقع می‌شوند، دیوار خارجی می‌گویند و به دیوارهایی که در داخل ساختمان قرار گرفته‌اند و گاهی هم با دیوارهای خارجی تقاطع دارند، دیوار داخلی گفته می‌شود.

کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009 ل (Guide to the Design of Out-of-Plane Wall Anchorage: Based on the 2006/2009 IBC and ASCE/SEI 7-05 - Softcover) اثر تیموتی دبلیو میز (Timothy W Mays) به ما می‌آموزد که هرچند مهار برون‌صفحه‌ای دیوار باید به‌واسطه‌ی قطعه‌های اتصال به‌شکلی سراسری یا به‌صورت منقطع تأمین شود، اما پیش از آن یک طراحی مناسب است که این امکان را برای ما فراهم می‌کند.

دیواری را با ارتفاع متوسط و طول بلند تصور کنید. از آنجا که سطح بارگیر این دیوار زیاد است، نیرویی که بر اثر زلزله یا باد بر این دیوار وارد می‌شود، بسیار زیاد خواهد بود. قطعاً خمشی که این نیروها بر خارج صفحه وارد می‌کنند، ممکن است از ظرفیت خمش دیوار بیشتر شود و شاهد شکست خمشی باشیم. برای کنترل این موضوع، تیموتی دبلیو میز در کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009 یک طراحی دقیق و حرفه‌ای را پیشنهاد می‌دهد که به‌واسطه‌ی آن می‌توان مهار برون‌صفحه‌ای دیوار را ممکن کرد. تیموتی دبلیو میز چگونگی ایجاد مقاومت در برابر بادهای خارج از صفحه و اثرات بار لرزه‌ای را به ما شرح می‌دهد. او الزامات دقیق برای طراحی مهار دیوارهای سازه‌ای، دیوارهای غیرسازه‌ای، جان پناه‌ها و روکش‌ها را به‌طور جداگانه در این کتاب بررسی می‌کند.

کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009 به نویسندگی تیموتی دبلیو میز در ایران توسط علیرضا صالحین و علی حیدری به فارسی ترجمه شده و به همت انتشارات دانشگاهی فرهمند به چاپ رسیده است.

کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009 برای چه کسانی مناسب است؟

این کتاب برای مهندسین عمران و طراحان ساختمان مفید خواهد بود. همچنین علاقه‌مندان به سیستم‌های مهار دیوار و مباحث ساخت‌وساز نیز می‌توانند از محتوای خوب این کتاب بهره‌مند شوند.

در بخشی از کتاب راهنمای طراحی مهار برون صفحه‌ای دیوار بر اساس ASCE 7-05 و IBC 2006/2009 می‌خوانیم

ضوابط طراحی نیروهای برون صفحه‌ای و باد روی دیوارها، در طول سالیان متمادی بر اساس نظریه مهندسی و دروس آموخته‌شده از تندبادها و زلزله‌های پیشین، تکامل یافته‌اند. نیروهای طراحی برون صفحه‌ای روی دیوارها ذاتا اینرسی هستند، بنابراین، متناسب با شتاب‌های لرزه‌ای مدنظر در سایت بوده و جرم به دیوار متناسب با قانون دوم نیوتن (به مفهوم F=m.a) تخصیص داده می‌گردد.

با‌این‌حال، شتاب تجربه‌شده توسط یک دیوار خاص مختص سازه بوده، ممکن است به‌واسطه اتصال میان درجات مختلف آزادی سازه تشدید شده و در طراحی سازه‌ای رایج در عوض تخمین‌های محافظه‌کارانه مطابق آیین‌نامه، که با عملکرد تاریخی سازه‌های ساختمانی قضاوت می‌شوند، به حساب نمی‌آیند. از آنجایی‌که نیروی لرزه‌ای برون‌صفحه‌ای متناسب با جرم تخصیص داده‌شده به یک دیوار معین است، دیوارهای سنگین معمولا بیشتر مستعد گسیختگی در طول یک واقعه لرزه‌ای خاص هستند.