کتاب شر زمین را درمی‌نوردد

کتاب شر زمین را درمی‌نوردد حاصل اندیشه‌ورزی‌های تونی جات، مورخ سیاسی، درباب شرایط کنونی جهان و راه‌های بهبود بخشیدنِ آن است. او در این کتاب زوال بشریت را در جامعه‌ای که منافع جمعی را مد نظر قرار نمی‌دهد، بررسی و خواننده را ترغیب می‌کند تا نسبت به جهانی که در آن می‌زیَد، مسئول باشد و برای بهتر شدن آن بیش از پیش تلاشش را به کار گیرد.

درباره‌ی کتاب شر زمین را درمی‌نوردد

چیزی به‌طور عمیق در طرز فکر ما درباره‌ی نحوه زندگی امروزمان اشتباه است. این عقیده‌ی تونی جات (Tony Judt) او را به نوشتن کتاب شر زمین را درمی‌نوردد (Ill Fares the Land) ترغیب کرده است. او می‌خواهد علل آشفتگی انسان امروز را تحلیل کند و راهی جایگزین برای زندگی بامعنا بازیابد. این مورخ و اندیشمند بر مسئله‌ی بحران کنونی جهان معاصر دست می‌گذارد و همه‌ی ما را وادار می‌کند تا به این بیماری بزرگ جمعی فکر کنیم و در نتیجه، راه خروج از آن را بیابیم.

تونی جات پیشنهاد می‌دهد سوسیال دموکراسی را جایگزین فردگرایی نهیلیسم کنیم. سوسیال دموکرات‌ها معتقدند که دولت می‌تواند بدون اینکه آزادی‌های مردم را مورد تهدید قرار دهد، نقشی تقویت‌شده در زندگی‌شان ایفا کند. کتاب شر زمین را درمی‌نوردد ما را نسبت به شرایط اجتماعی که در آن زندگی می‌کنیم، حساس‌تر کرده و از ما دعوت می‌کند تا درباره‌ی راه‌های مقابله با شری که زمین را فرا گرفته چاره بیندیشیم و به شکل جدیدی از حکومت فکر کنیم.

تونی جات جامعه‌ی آمریکا را نقد می‌کند و سنت و قوانین را در آن ارجح بر منافع جمعی می‌بیند. او همچنین سرمایه‌داری بی‌قانون را محکوم کرده و آن را عامل زوال انسان‌ها می‌داند. دنبال کردن منافع شخصی یکی از ریشه‌های بحرانی است که تونی جات به آن می‌پردازد. به عقیده‌ی او، انسان از زمانی که اهداف جمعیِ مشترک را دنبال نکرد و به پرسش‌هایی نظیرِ اینکه «آیا این کار برای جامعه مفید است؟» نیندیشید، زمینه‌ساز زوال خود شد. ساخت جامعه‌ای بهتر نه یک رویا، بلکه واقعیتی است که باید همواره مورد توجه قرار گیرد و در راستای آن تلاش شود. به‌زعم تونی جات، قراردادی اجتماعی که امنیت و ثبات را تضمین کند، دیگر در گفتمان سیاسی امروز وجود ندارد؛ بنابراین او در کتاب شر زمین را درمی‌نوردد در تلاش است تا اهمیت چنین قراردادی را دوباره یادآور شود. جات از ما می‌خواهد تا نگاه خود را نسبت به دولت و جامعه تغییر دهیم و اعتقاد اخلاقی و سیاسی‌مان را از نو پی‌ریزی کنیم.

این کتاب با ترجمه‌ی فرزام امین صالحی از سوی انتشارات علمی و فرهنگی روانه‌ی بازار شده است.

نکوداشت‌های کتاب شر زمین را درمی‌نوردد

• ما در مبازه‌ای هستیم که برای پیروزی به توصیه‌های تونی جات نیاز داریم. (تا-نهیسی کوتس)
• کتابی به‌شدت هوشمندانه و شجاعانه. (ساندی تایمز)
• کتاب شر زمین را درمی‌نوردد تحلیلی روان و روشن از وضعیت کنونی بشر ارائه می‌دهد. (تلگراف)
• تونی جات یکی از برجسته‌ترین کتب سیاسی را نوشته است. (جان گری)
• تونی جات یک تحلیلگر سیاسی باهوش و یک منتقد اجتماعی بی‌باک است. (گاردین)

کتاب شر زمین را درمی‌نوردد برای چه کسانی مناسب است؟

اگر به کتب سیاسی و تاریخی علاقه‌مندید و مایلید راه‌حل جایگزینی برای اداره‌ی جامعه و ساخت جهانی بهتر بیابید، کتاب تونی جات را بخوانید.

در بخشی از کتاب شر زمین را درمی‌نوردد می‌خوانیم

پناهندگان روشنفکر و به‌ویژه از بین آن‌ها اقتصاددانان در یک حالت انزجار همه‌گیر از میزبانان نفهم خویش می‌زیستند. هر نوع باور اجتماعی غیر از فردگرایی هر نظر مبتنی بر مقوله‌های اشتراکی، اهداف مشترک یا ایده‌ی منافع اجتماعی، عدالت اجتماعی و غیره خاطرات آزاردهنده‌ی آشوب‌های پیشین را در آن‌ها بیدار می‌نمود. امّا حتّی در اطریش و آلمان نیز اوضاع به‌کلی عوض شده بود: خاطرات آن‌ها از مصادیق عینی چندانی برخوردار نبود. مردانی نظیر هایک یا فون میزس انگار محکوم به انزوای حرفه‌ای و فرهنگی بودند. تنها پس از آنکه دولت‌های رفاه که این مردان شکست آن‌ها را مجدّانه پیش‌بینی کرده بودند، کم‌کم دچار دردسر شدند، آن‌ها دیگر بار مخاطبانی برای دیدگاه‌های خویش یافتند: مالیات سنگین مانع رشد و بهره‌وری می‌شود، قید و بند دولت جلوی قوّه‌ی ابتکار و کارآفرینی را می‌گیرد، هرچه دولت کوچک‌تر باشد، جامعه سالم‌تر می‌شود و غیره.

پس وقتی کلیشه‌های رایج درباره‌ی بازارهای آزاد و آزادی‌های غربی را جمع‌بندی می‌کنیم، عملاً داریم بحثی را تکرار می‌کنیم چون نوری از ستاره‌ای بی‌نور که هفتاد سال پیش از سوی مردانی تبلیغ و پیگیری می‌شد که بیشتر آن‌ها در اواخر قرن نوزدهم به دنیا آمده بودند. بی‌گمان، واژه‌های اقتصادی که ما را تشویق می‌کنند تا بر اساس آن‌ها بیندیشیم، امروز معمولاً ربطی به این تجارب و مخالفت‌های دیر و دور ندارند. بیشتر دانشجویان مدارس عالی تجارت هرگز نام این اندیشمندان خارجی اسرارآمیز را نشنیده‌اند و تشویق به خواندن آثار آن‌ها نشده‌اند. با این وجود بدون شناخت ریشه‌های اطریشی طرز فکر آن‌ها (و ما)، به این می‌ماند که به زبانی سخن بگوییم که آن را درست نمی‌فهمیم.