کتاب شاه آسمان و هفت گردان: کتاب دوازدهم مجموعه داستان‌های شاهنامه

کتاب داستان شاه آسمان و هفت گردان بازنویسی بخشی از شاهنامه به دست محسن دامادی است. نویسنده در جلد دوازدهم مجموعه‌ی داستان‌های شاهنامه، به سراغ کی‌کاووس رفته و سودای به آسمان رفتن این شاه کم‌خرد را روایت می‌کند و پس از آن، به روایت کم‌خردی هفت پهلوان ایرانی خواهد پرداخت. این داستان شاهنامه علاوه بر جذاب بودن، بخش‌هایی از تیرگی‌های فرهنگ ایرانی و ریشه‌های استبداد در آن را پیش چشم مخاطب می‌گذارد.

درباره‌ی کتاب شاه آسمان و هفت گردان

شاهنامه یکی از مهم‌ترین متن‌های ادبی و فرهنگی فارسی و ایرانی است. این کتاب را می‌توان از لحاظ زبانی، نقطه‌ی اتصال زبان فارسی پیش از اسلام با زبان فارسی نو دانست. از لحاظ فرهنگی نیز، شاهنامه مرزی بین فرهنگ ایران پیش از اسلام و ایران پس از اسلام به شمار می‌آید. زبان شاهنامه به دلیل باستانی بودن این متن، کمی دشوار است و شاید همه‌ی خوانندگان امروزی نتوانند آن را به شکل کامل و درست بفهمند. به همین سبب، نقش کتاب‌هایی که داستان‌های شاهنامه را بازنویسی کرده‌اند، در این موضوع بسیار برجسته خواهد شد. بازنویسی‌های شاهنامه، می‌توانند دایره‌ی نفوذ این متن باستانی را در میان ایرانیان گسترده‌تر کنند. کتاب شاه آسمان و هفت گردان، مجلد دوازدهم مجموعه‌ی داستان‌های شاهنامه، اثر محسن دامادی (Mohsen Damadi) است.

کتاب حاضر بازنویسی دو داستان شاهنامه را دربردارد. داستان اول، قصه‌ی یکی از اشتباه‌های کاووس‌شاه را در دوران فرمان‌روایی‌اش روایت می‌کند و داستان دوم ماجرای هفت پهلوانی را بیان خواهد کرد که به خاطر خودنمایی به شکارگاه شاه توران می‌روند تا شکاری دست‌وپا کنند.

داستان کی‌کاووس و رفتن او به آسمان یکی از داستان‌های مهم شاهنامه است که برخی از ویژگی‌های منفی فرهنگ ایرانی را بازنمایی کرده. یکی از این ویژگی‌ها، استبداد پادشاهان و خودباختگی و ناتوانی مردم در رویارویی با آنان است. داستان از این قرار است که کاووس‌شاه که از جنگ هاماوران و بلایای بعد از آن خلاص شده و حالا آرامشی نسبی دارد، تصمیم می‌گیرد کاخی باشکوه برای خود بسازد. به همین سبب، از دیوان برای ساخت این کاخ استفاده می‌کند. دیوها که از کار دشوار ساختن کار به ستوه آمده‌اند، نزد ابلیس می‌روند و از او کمک می‌خواهند. ابلیس نیز سودای رفتن به آسمان را در سر کاووس می‌اندازد.

داستان دوم، داستان رفتن رستم و شش پهلوان دیگر به نواحی مرزی توران‌زمین، برای شکار و تفرج است. آنان هفت روز در توران به تفریح می‌پردازند و روز هشتم، دیده‌بانی می‌گمارند تا مبادا تورانیان از ورود آنان به کشور باخبر شده باشند و برای جنگ با آنان به این منطقه بیایند. اما افراسیاب به طمع گرفتن این پهلوانان و شکستن پشت کی‌کاووس، لشکری به سمت آنان گسیل می‌کند.

کتاب شاه آسمان و هفت گردان، نوشته‌ی محسن دامادی، به همت نشر کتابسرای نیک به چاپ رسیده است.

درباره‌ی مجموعه داستان‌های شاهنامه

«مجموعه داستان‌های شاهنامه» آثاری را دربرمی‌گیرد که با قلم شیوای محسن دامادی و به قصد آشناسازی مخاطب عام با داستان‌ها و ابیات شاهنامه نگاشته شده‌اند. نویسنده در هر یک از مجلدهای سری کتاب‌های داستان‌های شاهنامه، یکی از روایت‌های این اثر سترگ را مورد بازنویسی قرار داده. محسن دامادی کوشیده تا در تمامی مجلدها، رسم امانت را به‌خوبی به‌جا بیاورد و در کنار ارائه‌ی شرحی از مجموعه‌ی ابیات، خود بیت‌ها را نیز در اختیار مخاطب قرار دهد. دسترسی همزمان به ابیات و شرح آن‌ها نه‌تنها در خوانش شاهنامه، بلکه در درک بهتر سایر متون کهن نیز یاری‌رسان خوانندگان خواهد بود.

«هفت خوان رستم»، «قیام کاوه سرنگونی ضحاک»، «پسران فریدون» و «زال و رودابه» به‌ترتیب، مجلدهای نخست، چهارم، پنجم و سوم این مجموعه به شمار می‌آیند. انتشارات کتابسرای نیک به چاپ و انتشار این مجموعه کتاب‌های ارزشمند همت گماشته.

کتاب شاه آسمان و هفت گردان برای چه کسانی مناسب است؟

کتاب حاضر برای کسانی که به داستان‌های شاهنامه علاقه‌مند هستند، اما خواندن متن شاهنامه برایشان دشوار است، مناسب است. هم‌چنین کسانی که می‌خواهند در کنار بهره بردن از زیبایی‌های ادبی شاهنامه، متن داستان‌ها را نیز به‌صورت روان در دست داشته باشند، می‌توانند از این کتاب استفاده کنند.

در بخشی از کتاب شاه آسمان و هفت گردان: کتاب دوازدهم مجموعه داستان‌های شاهنامه می‌خوانیم

ما بشنوید از افراسیاب که چون شب رسید و خواست به بسترِ خواب برود، برای او خبر آوردند که پهلوانانِ ایران به نخجیرگاهِ توران آمدند.

پس آگاهی آمد به افراسیاب
از ایشان شبِ تیره هنگام خواب

افراسیاب از خوابِ ناز گذشت و شبانه بزرگانِ لشکر را فراخواند. افراسیاب در این انجمن (جلسه) چندی از رستم و هفت پهلوانِ همراهِ او سخن گفت که هر یک شیری جنگاور هستند.

زِ لشکر جهاندیدگان را بخواند
زِ رستم بَسی داستان‌ها بِراند
وزآن هفت جنگی، سوارِ دلیر
که بودند هر یک به کِردار شیر

افراسیاب به فرماندهانِ لشکرِ توران گفت: چون ایرانیان پیمانِ آشتی را شکستند و از مرز گذشتند، جای درنگ نیست؛ اما بهترین راه چاره این است که ناگهان شبیخون بزنیم و شکارچیان را شکار کنیم.