کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو

مانی پارسا، بهرام معصومی و لیلا سلگی در کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو کوشیده‌اند فهرست جامع و دقیقی را در معرفی تمامی آثار منتشرشده و چاپ‌نشده‌ی احمد شاملو -چه در زمان حیات و چه پس از مرگ او- گردآوری کنند.

درباره‌ی کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو

کتابی که اکنون پیش‌روی شماست، مجموعه‌ای جامع و مفصل است که مانی پارسا، بهرام معصومی و لیلا سلگی کوشیده‌اند در آن به ذکر عنوان و معرفی تمامی آثار منتشرشده، چاپ‌نشده و حتی ناتمام احمد شاملو بپردازند. همان‌گونه که از دقت مؤلفان در انتخاب نام اثر پیداست، کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو چیزی فراتر از کتاب‌شناسی است و طیف بسیار گسترده‌ای از آثار این شاعر شهیر را در بر می‌گیرد.

احمد شاملو یکی از مهم‌ترین چهره‌های شعر و ادبیات معاصر فارسی است که اغلب نام او را با اشعارش به یاد می‌آوریم. اما شاعری تنها پیشه‌ی شاملو نبود؛ بلکه حیطه‌ی فعالیت‌های او گستره‌ای وسیع از موارد متعدد را در برمی‌گرفت. شاملو از معدود کسانی بود که در تمامی زمینه‌هایی که در طول حیات حرفه‌ای خود به سراغ آن‌ها رفت، حرفی برای گفتن داشت. از حوزه‌ی ادبیات بزرگسال گرفته تا ترجمه‌ی آثار کودکان، از نقد و تحلیل آثار هنری هم‌عصران خود گرفته تا پرداختن به آثار شاعران کلاسیکی همچون حافظ و سعدی، از نگارش داستان گرفته تا نمایشنامه‌نویسی، از پژوهش در ادبیات عامه گرفته تا روزنامه‌نگاری، و از تألیف مقالات ادبی گرفته تا سرایش اشعاری جاودانه.

او هرگز در طول زندگی پربارش، خود را محدود به حیطه و هنری خاص نمی‌کرد و مانند پرنده‌ای پرجنب‌وجوش بر شاخسار ادبیات فارسی در تکاپو و حرکت بود. گستره‌ی وسیع فعالیت‌های او ایجاب می‌کرد که فهرستی جامع در معرفی آثار این هنرمند پرآوازه تألیف شود. مانی پارسا، بهرام معصومی و لیلا سلگی این وظیفه‌ی خطیر را بر دوش گرفتند و نتیجه‌ی تلاش‌هایشان کتابی است که اکنون پیش روی شماست.

این کتاب به قدری مفصل و با جزئیات به رشته‌ی تحریر درآمده است که نویسندگان از اطلاق عنوان «کتاب‌شناسی» خودداری نموده و نام «آثارشناسی» را برای این کتاب برگزیده‌اند. چرا که عنوان و شرح تمامی آثاری که به قلم شاملو به نگارش درآمده‌اند در آن گردآوری شده است. از میان این آثار می‌توان به نامه‌ها، مقدمه‌های شاملو بر آثار دیگران، کتاب‌هایی که بخش یا صفحاتی از آن‌ها درباره‌ی شاملو نوشته شده است، نشریات منتشرشده به سردبیری و یا زیر نظر احمد شاملو و… اشاره کرد. همچنین بخشی از کتاب به آثاری اختصاص دارد که دیگران درباره‌ی شعر و شخصیت احمد شاملو نوشته‌اند. این قسم آثار ویژه‌‌نامه‌های منتشرشده درباره‌ی شاملو، پایان‌نامه‌ها و رساله‌های دانشجویی پیرامون شخصیت و آثار شاملو، سوگنامه‌هایی که پس از مرگ شاملو در سوگ و رثای او نوشته شدند، و نقد و تحلیل‌های دیگران را بر آثار او در بر می‌گیرند.

احمد شاملو در آذر ماه سال 1304 در تهران به دنیا آمد. خانواده‌ی شاملو در دوران کودکی او به سراسر ایران سفر کردند و برهه‌هایی از زندگی خود را در شهرهایی همچون رشت، سمیرم، اصفهان، آباده، شیراز، خاش، زاهدان، مشهد، بیرجند و… گذراندند. تجربه‌ی سفر و ملاقات با افراد و اقشار مختلف، روی شخصیت و ذهنیت شاملو تأثیرگذار بود و بعدها در نگارش آثاری پژوهشی در باب فرهنگ عامه به کار او آمد. شاملو در دوران تحصیل خود به هنر علاقه‌مند شد و در حوزه‌های مختلف هنری فعالیت کرد. از او به عنوان یکی از شاعران برجسته‌ی دوران معاصر ایران یاد می‌شود و آثاری همچون «ابراهیم در آتش» «دشنه در دیس» و «آیدا در آینه» بخشی از میراث ادبی او به شمار می‌روند. احمد شاملو در طول دوران فعالیت خود، به ترجمه‌ی آثار ادبی و همچنین نوشتن مقالاتی در حوزه‌های ادبی و فرهنگی نیز پرداخت. از این میان می‌توان به ترجمه‌ی دو اثر معروف «شازده کوچولو» و «حماسه‌ی گیلگمش» اشاره کرد. شاملو پس از گذراندن یک زندگی پرثمره و افتخارآمیز در سال 1379 جهان را ترک کرد و نام و آثار جاودانه‌ی خود را بری بازماندگان و علاقه‌مندان به ادبیات بر جای گذاشت.

کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو به همت نشر چشمه تهیه و منتشر شده است.

کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو برای چه کسانی مناسب است؟

اگر به پژوهش‌های ادبی علاقه‌مند هستید و یا از طرفداران احمد شاملو به حساب می‌آیید، مطالعه‌ی این کتاب را به شما پیشنهاد می‌کنیم.

در بخشی از کتاب آثارشناسی توصیفی احمد شاملو می‌خوانیم

فقط به یک پایان‌نامه دسترسی داشتیم. یافتن پایان‌نامه‌هایی که در دانشگاه‌های سراسر جهان درباره‌ی شاملو نوشته شده و می‌شود، با نظام اطلاع‌رسانی ناقص ما تقریباً ناممکن است. بسیار مایه‌ی مسرت خواهد بود اگر پژوهشگران محترم نسخه‌یی از پایان‌نامه‌ی خود را، چه منحصراً درباره‌ی شاملو باشد و چه بخش یا بخش‌هایی از آن به شاملو اختصاص داشته باشد، برای نگه‌داری و ثبت در آرشیو و کتاب‌خانه‌ی شاملو ارسال کنند. بعید نیست که شورایی جهت تصمیم‌گیری درباره‌ی چاپ پایان‌نامه‌ها نیز تشکیل شود و پایان‌نامه‌های برگزیده‌ با نظر مؤلفان به چاپ نیز سپرده شود.