کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم: شرحی بر زیارت جامعه کبیره

کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم، نوشته‌ی سید مجتبی حسینی، آخرین بخش از دوره‌ی چهارجلدی شرح زیارت جامعه‌ی کبیره است. نویسنده در این کتاب با زبانی بسیار ساده و همه‌فهم و به دور از اصطلاحات دشوار و پیچیده‌ی علوم دینی یا ورود به مباحث پیچیده‌ای مانند صرف و نحو و ادبیات عرب، به شرح زیارت جامعه‌ی کبیره پرداخته. نگاه او در تفسیر و شرح زیارت جامعه، نگاهی امروزین است.

درباره‌ی کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم

کتاب مقامات اولیاء مجموعه‌ای چهارجلدی است که بر اساس درس‌گفتارهای سید مجتبی حسینی در شرح زیارت جامعه‌ی کبیره تنظیم و نگاشته شده است. حسینی در گروهی از عالمان دینی جای می‌گیرد که با دغدغه‌ی نیازهای امروزین انسان مدرن، در حوزه‌ی دین فعالیت می‌کنند. او علاوه‌بر اینکه در تحصیل علوم دینی به مرحله‌ی اجتهاد رسیده، در رشته‌های معماری و فلسفه نیز دارای مدرک کارشناسی ارشد است. نگاه امروزین نویسنده به متون دینی، این مزیت را دارد که انسان دین‌دار مدرن می‌تواند آنچه را که به آن نیازمند است، از درون متون استخراج کند. سید مجتبی حسینی آثار بسیاری را در زمینه‌ی پژوهش دین، اسلام‌شناسی و تفسیر و شرح متون دینی و سیره‌ی اهل بیت، به جامعه ارائه کرده است.

زیارت جامعه‌ی کبیره، از لحاظ معنا و محتوا یکی از مهم‌ترین زیارت‌نامه‌های شیعی است. علمای شیعه این زیارت را یکی از معتبرترین متون از لحاظ استناد و از حیث محتوا به حساب می‌آورند. در این زیارت که با درخواست یکی از شیعیان از امام هادی و به نقل از ایشان، شکل گرفته، مطالب بسیار مهم اعتقادی مذهب تشیع، از جمله توحید، امامت، ولایت، معاد، تولی و تبری، و ... جای گرفته‌اند و نکات بسیار مهمی از این مباحث، در لابه‌لای عبارات متن، پنهان شده‌اند.

به سبب اهمیت زیارت جامعه‌ی کبیره از لحاظ اعتبار و محتوا، سید مجتبی حسینی این متن را برای شرح و تفسیر در جلسات خود، انتخاب کرده است. او با زبانی ساده و بدون پیچیدگی‌های معمول در آثار علمای دینی، متن را برای مخاطب شرح و تفسیر می‌کند و مطالبی را که در زیارت به آن اشاره شده و لازم است به‌طور مفصل درباره‌ی آن‌ها بحث شود، برای مخاطبان می‌شکافد. همچنین تلاش او بر این است که نیازهای اخلاقی، اعتقادی و اجتماعی را بر مبنای متن زیارت جامعه و با استفاده از دیگر احادیث و روایات، به انسان امروز عرضه کند.

جلد چهارم کتاب مقامات اولیا، با شرح عبارت «أُشْهِدُ اللّهَ وَأُشْهِدُکمْ أَنِّی مُؤْمِنٌ بِکمْ وَبِما آمَنْتُمْ بِهِ» آغاز می‌شود و تا پایان زیارت را دربردارد.

از ویژگی‌های کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم، علاوه‌بر سادگی و مناسب همه‌ی اقشار بودن، این است که نویسنده واژه‌ها و عبارات زیارت را به صورت دقیق بررسی می‌کند و معنای حاصل از واژه‌گزینی‌ها و ساختارهای خاص را برای مخاطبان می‌شکافد. البته این کار به شکلی انجام می‌شود که شرح در دام پیچیدگی‌های ادبیات عرب نیفتد و برای مخاطبان عام قابل فهم باشد. علاوه‌بر آن، نویسنده به تناسب موضوعات متن زیارت، به مسائل اخلاقی نیز، در کنار اعتقادات که مضمون عمده‌ی زیارت‌نامه است، اشاره می‌کند و بر مسئله‌ی اخلاق تمرکز خاص دارد.

کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم، نوشته‌ی سید مجتبی حسینی به همت انتشارات کتاب نیستان به چاپ رسیده است.

کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم برای چه کسانی مناسب است؟

کتاب حاضر برای علاقه‌مندان به مسائل دینی و معرفتی، علاقه‌مندان به فهم عمیق زیارت جامعه‌ی کبیره و دوست‌داران کتاب‌های مذهبی مناسب است.

در بخشی از کتاب مقامات اولیاء - جلد چهارم: شرحی بر زیارت جامعه کبیره می‌خوانیم

عاشورا درس محبت و عاطفه است. عاطفه‌های پدر و فرزند، همسر، خواهر و برادر و... زیباست. منظور این است که همه‌ این‌ محبت‌ها باید در سامانه‌ مخروطی ‌شکلی باشد که آخر آن محبت خدا و بعد از آن محبت اولیای خدا، پیامبر صلی‌الله علیه و آله و اهل‌بیت علیهم‌السلام وجود داشته و همه‌ مؤمنین به آن وصل باشند. دل گم‌شده اگر محبوب خود را پیدا کرد، بهره‌مند می‌شود وگرنه ممکن است به دنبال هر سرابی برود و آخرش هم به چیزی نرسد و به قول قرآن، پای یکی از همین سراب‌ها هم جان دهد. هدف مشترک در مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام، پر شدن دل‌ها از محبت است. سایر مسائل به مرور درست می‌شود.

فلسفه‌ قیام امام حسین علیه‌السلام خیلی عمیق است و تحلیل و بررسی آن هم مهم است، اما فراتر و گسترده‌تر از همه‌ بحث‌های تحلیلی، وجود محبت امام حسین علیه‌السلام در دل‌هاست. همه‌ ‌کسانی که با امام حسین علیه‌السلام گره خورده‌اند، درباره‌ فلسفه‌ قیام امام حسین علیه‌السلام یک نظر واحد نداشتند، اما نقطه مشترک تمامشان این بود که همه دلشان را به امام حسین علیه‌السلام داده‌اند. این کار، دست انسان را می‌گیرد. دلی که مملّو از محبت امام حسین علیه‌السلام باشد، در آن گناه جا نمی‌گیرد و شوق به دزدی و خیانت و جسارت در آن، جا ندارد.

دل از عشقت اگر آکنده گردد
شود فانی، دوباره زنده گردد
عشق به هر دل که آتش برفروخت
خار سوداهای فاسد جمله سوخت