کتاب حکایات قبرستان بقیع

کتاب حکایات قبرستان بقیع، نوشته‌ی محمد محقق و شهرام قراگوزلو، روایت حمله‌ی ناجوانمردانه به قبرستان مقدس بقیع و تخریب قبور امامان شیعه (ع) و بازسازی آن توسط علّامه حاج شیخ عبدالرحیم صاحب الفصول حائری و تلاش‌ها و ملاقات‌های ایشان با پادشاه عربستان برای عملیات بازسازی و نوسازی قبرستان بقیع پس از تخریب سال 1334 است.

درباره‌ی کتاب حکایات قبرستان بقیع

قبرستان بقیع در تاریخ به «مشهد» و «حرم اهل بیت» معروف بوده که شامل مقبره‌ی چهار تن از ائمه‌ی اطهار؛ امام حسن مجتبی، امام سجاد، امام باقر و امام صادق (ع) و عموی گرامی رسول خدا، عباس، فاطمه بنت اسد و احتمالاً حضرت فاطمه (س) است. این مقبره متأسفانه در سال ۱۳۴۴ هجری قمری به دست وهابیان مورد آسیب شدیدی قرار گرفت. بعد از تخریب این مکان مقدس، مرحوم علامه حاج شیخ عبدالرحیم صاحب‌الفصول حائری، تنها و بی‌پشتیبانی دولت، سند تعمیر قبرستان بقیع را به دست آورد. ایشان علاوه بر بازسازی قبرستان بقیع، یک دیوار سراسری برای آن کشیده و اجازه‌ی ورود و بازدید عمومی را نیز صادر کردند.

کتاب حکایات قبرستان بقیع، به قلم محمد محقق و شهرام قراگوزلو، روایت ملاقات مرحوم صاحب الفصول حائری با پادشاه عربستان، ابن سعود، برای گرفتن سند برای اصلاح و مشخص کردن قبور ائمه‌ی بقیع (ع) است. در پایان کتاب نیز نامه‌ی نماینده‌ی ابن سعود آورده شده. وهابیان در 8 شوال 1344 در روز «یوم‌الهدم» به این مکان متبرک و مقدس حمله کرده و آن را مورد ضربه‌های وحشیانه‌ی خود قرار دادند. پس از سلطه‌ی ایشان بر مدینه، آرامگاه‌هایی که بر روی قبور بود را از بین بردند. آرامگاه‌های امامان حسن مجتبی، سجاد، محمدباقر، جعفر صادق (ع) نیز از این هجوم در امان نماندند.

محمد محقق و شهرام قراگوزلو کتاب حکایات قبرستان بقیع را براساس تاریخچه‌ی قبرستان متبرک بقیع و رویدادهای پیرامون آن تهیه و تدوین نموده‌اند. تا پیش از هجرت مسلمانان از مکه به مدینه، مسلمانان مدینه، اجساد خود را در دو قبرستان «بنی حرام» و «بنی سالم» و یا در خانه‌هایشان به خاک می‌سپردند اما پس از مهاجرت مسلمانان و به دستور پیامبر مکرم اسلام، قبرستان بقیع به قبرستان رسمی مسلمانان تبدیل شده و اولین نفر عثمان‌ بن مظعون، یکی از دوستان حضرت محمد (ص) و حضرت علی (ع) در این مکان به خاک سپرده شد.

کتاب حکایات قبرستان بقیع برای چه کسانی مناسب است؟

مطالعه‌ی کتاب حاضر به تمام کسانی که به سرگذشت قبرستان مقدس بقیع و تاریخ اسلام علاقه‌مندند، پیشنهاد می‌شود. همین‌طور مخاطبان کتاب‌های خاطرات از خواندن کتاب حکایات قبرستان بقیع بسیار لذت خواهند برد.

با محمد محقق آشنا شویم

محمد محقق (متولد سال 1354) نویسنده و پژوهشگر مذهبی است و از جمله آثار منتشرشده‌ی وی می‌توان به کتاب‌های «مؤلفه‌های شخصیت اسلامی»، چندین جلد از «فرهنگ‌نامه شهدای استان‌ها»، «نظارت همگانی»، «فرامین نظامی و انتظامی علی (ع) در نهج‌البلاغه»، «گفتگوهایی برای قرن جدید: اجتهاد»، «تا کوچه‌های شهر خدا»، ترجمه‌ی منظوم «گزیده اشعار منسوب به حضرت امیرالمومنین (ع)» و... اشاره کرد.

در بخشی از کتاب حکایات قبرستان بقیع می‌خوانیم

مرحوم علّامه حاج شیخ عبدالرحیم صاحب الفصول حائری، در سال 1305 هجری شمسی برای زیارت خانه خدا و حج بیت الله الحرام از تهران خارج و به عتبات عالیات مشرف می‌شوند. در آن سال و آن سامان آشوب و جنگ و ناامنی بسیار بود و میان کشور عراق و حکومت عربستان اختلاف بود و نزاع. ظاهراً حکومت عراق به این بهانه که راه عراق تا مکه ناامن است و اموال و ناموس کاروان‌ها در خطر غارت، اجازه خروج از کشور عراق را به حجاج نمی‌داد و چون غیر از طریق زمینی، آن هم با اسب و گاری و شتر، راه دیگری نبود و حجاج هم باید به موقع در عرفات حاضر می‌بودند، دلشوره و اضطراب همه عازمان حج بیت الله الحرام را فراگرفت که با چه تدبیری به سوی مکه حرکت‌ کنند.

در میان حاجیان، بزرگان اهل علم و شخصیت‌های سیاسی و کشوری حضور داشتند و جلسات مکرر مشورت برگزار می‌شد. ولی هیچ کدام این نشست‌ها نتیجه‌ای که تکلیف را روشن کند نداشت. وقت می‌گذشت. عاقبت گروهی از مردم خدمت علّامه صاحب الفصول حائری آمدند و گفتند: «آقا، ما همه کارها و مشورت‌ها و راه‌ها را جستجو کردیم، ولی موفق نشدیم به سوی مکه حرکت کنیم. دیگر وقتی باقی نمانده‌ است. چند روز دیگر هم بگذرد اعمال حجّی برای هیچ کدام ما نخواهد‌ بود. از شما تقاضا داریم یک فکری برای این جماعت منتظر بکنید.» علّامه صاحب الفصول حائری فرمودند: «بسیار خوب، شما بروید صحن امام حسین علیه السلام. می‌آیم آنجا تا ببینم شما چه می‌گویید.» مردم بسیار خوشحال می‌شوند و می‌روند در صحن امام حسین علیه السلام منبری بلند می‌گذارند و مردم را خبر می‌کنند که جمع شوند که علّامه صاحب الفصول حائری می‌خواهند صحبت‌ کنند. البته توجه داریم که علّامه صاحب الفصول حائری اهل همین شهر و زادگاهش همین جاست و در این شهر بزرگ شده‌اند.