کتاب هنر پرتره نگاری

کتاب هنر پرتره نگاری اثر نوربرت اشنایدر، مجموعه‌ای از شاهکارهای پرتره نقاشان مختلف اروپایی در دوره 1420 تا 1670 است. نویسنده ابتدا مختصری از هنر نقاشی این دوره را شرح داده، سپس درباره‌ی هر یک از آثار توضیحاتی جالب و جذاب ارائه می‌دهد.

درباره‌ی کتاب هنر پرتره نگاری:

پرتره‌هایی که در کتاب هنر پرتره نگاری (The art of the portrait) توسط نوربرت اشنایدر (Norbert Schneider) گردآوری شده‌اند به طور خاص آثاری هستند که در اواخر قرون وسطی تا قرن هفدهم میلادی طراحی شده‌اند. نویسنده برای محدود کردن این مطالعه به این طیف تاریخی دلیل قابل قبولی دارد، چرا که پرتره حالت حقیقی خود را در این دوران به دست آورد.

این عصر شاهد تولد دوباره و بازسازی اصیل و سریعی از نمایش طبیعی افراد دارای مقام و منزلت است، به این سبک در دوره باستان آن طور که شایسته‌اش بود توجهی نشده است. از قرن پانزدهم به بعد نه فقط اشراف، شاهزادگان و روحانیون والامقام، بلکه افراد عادیِ گروه‌های اجتماعی دیگر همچون بانکداران، صنعتگران، هنرمندان، بازرگانان و دانشمندان اومانیستی نیز مدل‌های پرتره شدند و می‌توان گفت کاملاً خود را جلوی دیدگان عموم قرار دادند.

در این عصر ما شاهد پیشرفت گونه‌های مختلفی از پرتره هستیم که زیرمجموعه‌هایی از فرم‌های پرتره را در قرون پس از خود معین کردند. نمونه‌هایی از این‌ها را می‌شود در پرتره‌های تمام‌قد مشاهده کرد، که اغلب تنها متعلق به شاهزادگان و اشراف می‌شد، پرتره‌های سه رخ و انواع بسیار گوناگون پرتره از سر و گردن که بیشترین تعداد پرتره در این دسته قرار دارد و زوایای مختلفی که مدل‌ها در پرتره‌ی خود در برابر تماشاچی می‌گرفتند. ژست رایج در آن دوره، "نیم‌رخ" بود که احساس وقار و متانت را منتقل می‌کرد و یادآور دوران باستان بود. "دید سه رخ"، "نیم‌قد" و روبه‌رو یا "تمام‌رخ" از دیگر ژست‌ها بودند که اغلب فرم "مخاطب قرار دادنِ مستقیم" را نشان می‌دادند.

همراه با پرتره‌های شخصی، بعضی از پرتره‌ها شخصیت‌های عمومی‌ای را به تصویر می‌کشیدند که قصد داشتند جایگاه اجتماعی خود را به عنوان افرادی صاحب قدرت و مستقل نشان دهند. از سوی دیگر پرتره‌های دسته‌جمعی جای خود را به عنوان یک عرف هنری در این دوران به اثبات رساند.

کتاب هنر پرتره نگاری برای چه کسانی مناسب است؟

علاقه‌مندان به هنر نقاشی و پژوهشگران این عرصه، از کتاب حاضر بسیار لذت خواهند برد.

در بخشی از کتاب هنر پرتره نگاری می‌خوانیم:

در نیمه دوم قرن چهاردهم، مخصوصاً در ایتالیا، علاقه‌ای فلسفی و علمی به مسائل روان‌شناسی افزایش یافت، این موضوع که، باید تصویری واضح‌تر از اهمیت آسیب‌شناسانه برخی ژست‌ها و حالت‌های بیانی به دست آید، از اهمیت فراوانی برخوردار شد چرا که روابط بازرگانی سرمایه‌داری نوظهور، توانایی دانستن اهداف شرکای تجاری و جلوگیری از کلاه‌برداری را ایجاب می‌کرد.

در بخش سیاسی نیز وضعیتی مشابه به وجود آمد، جایی که شرایط جدید اقتصادی این موضوع را ضروری کرده بود که ابزارهایی برای شناخت جهانی که بیشتر و بیشتر روابطش ناپایدار و پیچیده می‌شد، به وجود آید. بنابراین جای تعجب ندارد که بسیاری از کتابچه‌های مرتبط با چهره‌شناسی اولیه مخصوصاً برای بازرگانان و سیاستمداران نوشته می‌شد.

نویسندگانی همچون میشل ساوونادوال، پدر بزرگ خطیب مشهور اهل دومینیکن یا پومپونیو گوریکو دانشمند اقدام به تفسیر حرکات بدن کردند، آن‌ها نیروی بیانی بخش‌های مختلف صورت مثل چشم‌ها را تحلیل کردند و حتی مطالعات شخصیتی امروزه چشم‌ها را "آیینه روح" قلمداد می‌کند. در انجام چنین کارهایی این نویسندگان اغلب تحت تأثیر مفهوم سرشت‌ها بودند، طبیعت‌های شخصیتی که مربوط به نظریه‌های طب قدیم می‌شدند.

مطالعاتی که توسط لئوناردو داوینچی نیز انجام شد، به هر قسمت از بدن معنای متمایزی نسبت داده شد، فیگورهای عجیب و غریب متعددی که در کارهای داوینچی دیده می‌شود در خصوص طبقه‌بندی وجوه آناتومی و چهره‌شناسی صورت انسانی انجام شد، به درستی که او، پدر کاریکاتور مدرن است.