کتاب آیین نگهداری و آسیب شناسی میوه جات و سبزی جات در سردخانه

کتاب آیین نگهداری و آسیب شناسی میوه جات و سبزی جات در سردخانه نوشته‌ی رامین شاکری، به باغداران آموزش می‌دهد پس از برداشت محصولات کشاورزی، باغی و گلخانه‌ای چطور آن‌ها را در سردخانه و انبار نگهداری نمایند که با طراوت و تازه باقی بمانند.

محصولات باغی و گلخانه‌ای از لحاظ دسته‌بندی به چندین نوع تقسیم می‌گردند. برای مثال دسته‌بندی براساس انواع محصولات، که به سه دسته میوه‌جات، سبزی‌جات و صیفی‌جات تفکیک می‌گردند و دسته‌بندی بر اساس نوع فرایند رسیدن و بلوغ، که به دو دسته فرازگرا و نافرازگرا تقسیم می‌شوند.

میوه‌جاتی که از لحاظ فرایند رسیدن به دو دسته فرازگرا و نافرازگرا تقسیم‌بندی می‌گردند طی برداشت، نگهداری و تا لحظه مصرف خانوار با اهمیت می‌باشند. لذا شناخت و درک این نوع تقسیم‌بندی جهت برداشت و نگهداری در سردخانه حائز اهمیت است.

مبحث نگهداری از مواد غذایی مخصوصا محصولات زراعی و باغی روز به روز پررنگ‌تر و بااهمیت‌تر می‌شوند و اطلاعات افراد علاقه‌مند به این حوزه بیشتر از قبل شده است. نویسنده با توجه به وسعت مبحث نگهداری قبل و بعد از برداشت محصولات، نیاز به کارهای گروهی محققان جهت بررسی همه جانبه آن‌ها و هزینه‌های بالای تحقیقات گروهی، این اثر باارزش را به نگارش درآورده است.

در بخشی از کتاب آیین نگهداری و آسیب شناسی میوه جات و سبزی جات در سردخانه می‌خوانیم:

بهترین دمای نگهداری: صفر درجه سانتی گراد با تولرانس 1 درجه می‌باشد. بجز گونه هانی کریسپ که در دمای 3 الی 4 درجه سانتی گراد نگهداری می‌گردد. همچنین توصیه می‌گردد سیب گرانی اسمیت در دمای صفر الی یک درجه نگهداری شود زیرا این گونه از سیب بسیار مستعد آسیب انجمادی می‌باشد. طبق آیین نامه استاندارد نگهداری سیب، دمای انجماد سیب در گونه‌های مختلف، 2/2- الی 2/8- درجه سانتی گراد می‌باشد و می‌توان سیب را در دمای 1- نگهداری نمود بشرطی که سیرکولاسیون هوا مناسب باشد تا یخ زدگی مشاهده نگردد.

بهینه رطوبت: 90 الی 95 درصد می‌باشد. سیب قرمز را می‌توان در رطوبت کمتر از 90 درصد و درحدود 85 درصد نگهداری نمود. درصورت استفاده از رطوبت بالا باید دقت نمود که تهویه و سیرکولاسیون هوا بخوبی انجام گردد تا رطوبت به صورت شبنم روی میوه‌ها ننشیند (استاندارد شماره 946).

نرخ تولید اتیلن: 1 الی 10 میکرولیتر بر کیلوگرم ساعت می‌باشد. به طور مثال سیب فوجی 2 الی 4 میکرولیتر بر کیلوگرم ساعت نرخ تولید اتیلن دارد. حساسیت سیب به اتیلن نسبتا زیاد است و در طولانی مدت سبب رسیدن و تخریب بافت درونی سیب می‌گردد.

زمان چیدن آن عموما 180 روز بعد از گل دهی است که این زمان در سیب گلاب کمتر است. دیر چیدن عامل پوکی و آسیب‌های دیگر می‌گردد. زود چیدن نیز باعث می‌گردد مواد عطر و طعم کامل نگردد و همچنین یخ زدگی و اسکالد در سیب زود چیده شده بیشتر اتفاق می‌افتد.