کتاب ظرفیتهای صادراتی در برقراری ترتیبات ترجیحی با کشورهای سوریه، ترکیه، عراق و لبنان، به بررسی توسعه و ترویج تجارت ایران در خاورمیانه، به ویژه در کشورهای همسایه میپردازد و شرایط آن را ارزیابی میکند.
یکی از راههایی که کشورها از آن برای گسترش تجارت خارجی خود استفاده میکنند، همپیوندیهای اقتصادی است. در سالهای اخیر، ایران برای افزایش سهم خود از تجارت جهانی، گسترش روابط تجاری با کشورهای همسایه را مد نظر قرار داده است.
در این چارچوب هدف این کتاب تعیین آثار برقراری موافقتنامه تجارت ترجیحی دوجانبه ایران با همسایگان غرب و شمال غرب (ترکیه، عراق، سوریه، لبنان) است. این کتاب با استفاده از نظریه همگانی اقتصادی سعی دارد تا برای گسترش روابط تجاری بین ایران و این کشورها راهکار ارائه دهد.
تأثیرپذیری کالاهای مبادلاتی از برقراری موافقتنامه تجارت ترجیحی احتمالی و بررسی آثار برقراری موافقتنامه تجارت ترجیحی دو جانبه بین ایران و هر یک از این کشورها از نتایج مهم این طرح هستند.
در فصل اول کتاب ظرفیتهای صادراتی در برقراری ترتیبات ترجیحی با کشورهای سوریه، ترکیه، عراق و لبنان (Export Capacities of preferential Trade Agreement iran among and syria, Turkey, Iraq and Lebanon) کلیات طرح تجارت با کشورهای همسایه مطرح شده، در فصول دوم و سوم سعی شده که وضعیت اقتصادی و تجاری این کشورها شناسایی شود و مقایسهای بین ایران و این کشورها در این خصوص به انجام رسیده و همچنین روند موجود روابط تجاری ایران با آنها مورد توجه قرار گرفته است.
در فصول چهارم تا ششم نیز سعی شده است تا در چارچوب نظریه همگرایی و ابزارهای کمی آن، امکان گسترش روابط تجاری ایران با این کشورها بررسی شود و تأثیرات برقراری همپیوندهای دوجانبه ایران با این کشورها بر تجارت دوجانبه ایران با هر یک از آنها مورد شناسایی قرار گیرد. فصل هفتم نیز به نتایج و ارایه پیشنهادات پرداخته است.
در بخشی از کتاب ظرفیتهای صادراتی در برقراری ترتیبات ترجیحی با کشورهای سوریه، ترکیه، عراق و لبنان میخوانیم:
ایجاد تجارت زمانی حادث میگردد که تولیدات کارامدتر و کمهزینهتر دیگر کشورهای عضو همگرایی جایگزین تولیدات غیرکارامد و هزینهبر داخلی گردد. ایجاد تجارت بدان سبب که مربوط به تولیدات کارامدتر منطقه نسبت به تولیدات داخل کشور است فاقد هرگونه اثر سوء برای تولیدکنندگان غیرمنطقهای است. ایجاد تجارت موجب افزایش بهرهوری و تخصصی شدن تولیدات منطقهای بر پایه مزیت نسبی و نیز بهبود رفاه عمومی کشورهای عضو یک ترتیب تجاری منطقهای میگردد.
در این جا لازم است به این نکته مهم توجه نماییم که در چارچوب مباحث نظری، انگیزههای اقتصادی شکلدهنده و متکاملکننده طرحهای همگرایی هستند ولی در بسیاری نمونههای عملی، این همگراییها وسیلهای برای تأمین اهداف سیاسی و امنیتی میباشند. در این حالت، روابط اقتصادی به عنوان ابزاری برای پیشبرد اهداف سیاست خارجی به کار گرفته میشود. وجود انگیزههای قویتر غیراقتصادی موجب شده است تا هزینهها و زیانهای احتمالی عضویت در چنین ترتیباتی نادیده انگاشته شوند. عمده انگیزههای غیراقتصادی را که ممکن است در شکلگیری ترتیبات تجاری منطقهای نقش داشته باشند، برقرار ثبات و امنیت در منطقه، افزایش قدرت چانهزنی در ارتباط با قدرتهای بزرگ اقتصادی، مکملی برای اصلاحات داخلی و... هستند.
بله
























