کتاب هیدرومتالورژی نقره (بازیابی و بازیافت)

در کتاب هیدرومتالورژی نقره (بازیابی و بازیافت) نوشتۀ سید صابر، فرآیند و نحوه بازیابی نقره از منابع مختلف با روش‌های هیدرومتالورژیکی و بیومتالورژیکی و انواع روش‌های لیچینگ، سمنتاسیون، عوامل کاهش‌ دهنده، الکتروکواگولانت‌ها و... ارائه شده است و نشان می‌دهد که هدف اقتصادی عمده، بازیافت و بازیابی نقره است.

از دیدگاه اقتصادی و سمیّت یون نقره، بازیابی نقره و کنترل سمیّت یونی آن اهمیت خاصی دارد. نقره به شکل طبیعی در پوسته زمین تشکیل شده و عموماً در غلظت‌های پایین یافت می‌شود. نقره یک فلز گران‌بها بوده و دارای کاربردهای گسترده‌ای در محصولات الکترونیکی، الکتریکی، باتری‌ها، کاتالیست‌ها، دندانپزشکی، سلول خورشیدی، رادیوگرافی، عکاسی و جواهرات است. نمک‌های آن که AgCl و AgBr هستند. به طور گسترده‌ای در امولسیون عکاسی به کار می‌روند، در حالیکه از کنسانتره رقیق AgNO3 به عنوان ضدعفونی‌ کننده استفاده می‌شود. این فلز ویژگی‌های جالب و حیرت‌آور چکش‌خواری، رسانایی حرارتی و الکتریکی را از خود نشان می‌دهد. نقره یک منبع طبیعی ارزشمند با عرضه محدود است و ارزش مادی به عنوان یک محصول بازیابی شده را دارد.

تحقیقات نشان می‌دهد که 25 درصد از نیاز نقره جهان توسط فرآیند بازیافت و 75 درصد از باطله‌های صنایع عکاسی و رادیوگرافی حاصل می‌شود. با این‌ حال، منابع نقره به دلیل افزایش کاربرد گسترده آن در صنایع مختلف، نسبتاً کاهش یافته‌ است؛ بنابراین، حذف مؤثر و بازیابی نقره اهمیت دارد. تقاضا برای نقره با رشد دنیای صنعت افزایش می‌یابد، در حالیکه ذخایر جهانی کانسنگ‌های عیار بالای نقره در حال کاهش است. با این‌ وجود ذخایر نسبتاً زیادی از کانسنگ‌های نقره کم‌عیار که هنوز مورد بهره‌برداری قرار نگرفته‌اند وجود دارد. هدف اصلی از ارائه کتاب هیدرومتالورژی نقره (Silver hydrometallurgy)، توجه به پیشرفته‌ترین تکنولوژی‌های موجود در بازیابی و بازیافت نقره از منابع مختلف بوده است.

این کتاب شامل چهار فصل است که هر یک به بخش‌ها و زیربخش‌هایی برای درک صحیح فرآیندها تقسیم شده‌اند، هرچند تلاش‌های وسیعی بر روی هیدرومتالورژی نقره صورت گرفته است. در این کتاب بازیابی و بازیافت که فناوری‌های پیشنهادی هستند ارائه می‌شوند و دورنمای جدیدی را در مسائل مربوط به هیدرومتالورژی فلزات گران‌بها نشان می‌دهد.

کتاب حاضر منبع بسیار مهمی برای دانشجویان مقطع ارشد و دکتری فرآوری مواد معدنی در زمینه‌های فرآوری، هیدرومتالورژی، متالورژی استخراجی، شیمی معدنی و بسیاری از رشته‌های وابسته بوده و کاربرد زیادی در پیشنهاد رساله در مقاطع مختلف را دارد.

در بخشی از کتاب هیدرومتالورژی نقره می‌خوانیم:

به‌ طور کلی، روش بیوهیدرومتالورژی روش بیوتکنولورژی نوینی است که به‌ سرعت در حال پیشرفت بوده و برای حل مسائل و مشکلات مرتبط با پیرومتالورژی و یا متالورژی شیمیایی در فرآیند بازیابی نقره، ارائه شده است. در طی 4 دهه گذشته، بسیاری از محققان کاربرد روش بیوهیدرومتالورژی در معدن را مورد بررسی قرار داده‌اند. فناوری بیوهیدرومتالورژی پتانسیل لازم برای مواد و صنایع معدنی را داشته و توجه شرکت‌های بزرگ بین‌المللی را به خود جلب کرده است. مفاهیم فرایندهای بیوشیمیایی که در استحصال فلزات بکار می‌روند، موضوع تحقیقاتی در حال رشد برای دو دهه گذشته بوده است.

زمینه‌های اصلی بازیابی نقره با روش بیوهیدرومتالورژی شامل بیواکسیداسیون و بیوجذب است. بیواکسیداسیون در بازیابی نقره از سولفیدهای فلزی (که اصلی‌ترین کانی‌های حاوی نقره هستند) به طور موفقیت‌آمیزی پذیرفته شده است و ضایعات مواد الکترونیکی نیز با واکنش‌های باکتریایی ثانویه استحصال شدند. با این روش، نقره به صورت صنعتی به میزان قابل‌ت وجهی تولید می‌شود. فرآیند جذب بیولوژیکی یک فعل ‌و انفعال فیزیکی-شیمیایی غیرفعال در گروه‌های سطحی باردار میکروارگانیزم‌ها و یون‌های موجود در محلول بوده و از ارگانیزم‌های مرده نیز استفاده می‌شود. از تعداد زیادی از میکروارگانیزم‌ها مانند جلبک‌ها، باکتری‌ها، مخمرها و قارچ‌ها به طور مؤثری برای انحلال نقره استفاده شده است. فرایندی که مبتنی بر بیوجذب است، یک حجم (شیمیایی / بیولوژیکی) قابل‌ توجهی از لجن مصرفی را فراهم می‌سازد که کارایی زیادی در سم‌زدایی پساب‌ها دارد.