کتاب نمایشنامه شب یاس و یأس

کتاب نمایشنامه شب یاس و یأس، اثر ابوالقاسم غلامحیدر روایت زنی است دردمند که در غم تنهایی می‌سوزد.

همسرش به جبهه رفته و شهید شده؛ او در اندوه هجران همسر غرق شده و همدمی جز سایه خودش ندارد؛ او روح همسرش را در سایه خودش می‌جوید و درد دل‌های عاشقانه‌اش را با او می‌گوید. ابوالقاسم غلامحیدر در این نمایشنامه نگرش شاعرانه و استعاری را، که همزمان بر مفهوم‌زایی و شکل‌گیری پندارهای زیبایی شناختی می‌افزاید، بر خود واقعیت ترجیح می‌دهد و در واقع در نمایشنامه ذهنیت بر واقعیت برتری یافته است. این برداشت زیبا، آمیزه‌ای رمانتیک را هم به واقعیت می‌افزاید و زمینه را برای آرایه عناصر استعاری و کنایه‌آمیز نمایشنامه فراهم می‌کند.

به علت رویکرد نمایشی و توجه به ساختاری که نویسنده داشته است، نمایشنامه شاخصه‌های یک اثر دراماتیک را پیدا می‌کند و هر دو حوزه درونمایه و ساختار نمایشنامه، مخاطب را به سوی موضوع اصلی نمایش هدایت می‌کنند. همچنین عنصر زبان که در دیالوگ‌نویسی جلوه دراماتیک نهایی خود را پیدا می‌کند، در این نمایشنامه به شکلی استعاری و زیبا بیان می‌شود.
نویسنده در این اثر سعی می‌کند دو چهره متفاوت از همسر شهید نشان دهد و این دو چهره را در قالب خود زن و سایه او نمایان می‌کند. او با استفاده از همین ایده توانسته دغدغه‌ای کنش‌مند که لازمه یک اثر نمایشی استاندارد است را بین شخصیت‌های داستان ایجاد کند.