کتاب صوتی از پشت میز عدلیه: خاطرات طنز یک قاضی دادگستری

شوخی شوخی با قاضی هم شوخی؟!... کتاب صوتی از پشت میز عدلیه مجموعه‌ای از خاطرات طنز با محوریت موضوع قضاوت و دستگاه جزاست. گفتنی‌ست که امین تویسرکانی، مؤلف اثر، تاکنون دو بار عنوان نویسنده‌ی برگزیده‌ی جشنواره‌ی طنز مکتوب را از آن خود کرده است.

درباره کتاب صوتی از پشت میز عدلیه:

«من یک قاضی هستم. محل کار من دادسراست. اینکه دادسرا چه فرقی با دادگاه دارد و کلاً تشکیلات قضایی چیست، اصلاً مهم نیست؛ یعنی مهم است، ولی موضوع این کتاب نیست...»

کتاب صوتی از پشت میز عدلیه با جملات فوق آغاز می‌شود. راوی این طنزِ روایی (که البته کسی جز امین تویسرکانی، نویسنده‌ی اثر نیست) یک قاضی اهل قلم است که هوس خاطره‌نویسی به سرش زده. البته، همانطور که حین گوش دادن به کتاب متوجه خواهید شد، شخصیت این جناب قاضی با شخصیتی که از قاضی‌جماعت در ذهن داریم خیلی خیلی فرق دارد. می‌پرسید چه فرقی؟ خب، اول از همه این‌که قاضیِ کتاب از پشت میز عدلیه حسابی شوخ و سرزنده و طناز است. دوم این‌که این حضرت عالی، برخلاف اغلب قاضی‌های داستانی و واقعی، چندان سروکاری با اصطلاحات پرطمطراق حقوقی ندارد. و بالاخره اینکه ایشان (باز هم برخلاف دیگر اهالیِ دستگاه قضا) ترسی از روی دایره ریختن اسرار کار خود نشان نمی‌دهد. خلاصه که قاضی این کتاب، به کل از جنس دیگری‌ست.

حالا ممکن است این سوال در ذهنتان ایجاد شود که چرا این آقای قاضی خاطرات خودش را در قالب طنز نوشته؟ مگر کارِ دستگاه عدالت شوخی‌بردار است؟ خب، خوشبختانه خود ایشان احتمال طرح این پرسش را از قبل در نظر گرفته بوده. به همین خاطر هم در ابتدای خاطرات خود جوابی بدین شرح به آن داده: «به چند دلیل خاطراتم را در قالب طنز نوشته‌ام: اول اینکه سال‌هاست طنز می‌نویسم... دوم اینکه جو و اتفاقات دادسرا آنقدر تلخ و زمخت است که دیگر نیاز به مرثیه‌سرایی ندارد... سوم اینکه برای نقد حرفه‌ای و نیز پرداختن به آسیب‌ها و معضلات اجتماعی، قالبی بهتر از طنز نمی‌شناسم!»

کتاب از پشت میز عدلیه، در ارزیابی نهایی، یک اثر انتقادی به شمار می‌رود؛ چرا که دغدغه‌ی نویسنده‌ی آن، اولاً نشان دادن نارسایی‌های دستگاه قضایی، و ثانیاً، اصلاح دیدگاه عامه نسبت به کارکنان دستگاه قضا بوده است. البته این دو هدف، چنانکه واضح است، از مجرای توسل به طنزی جذاب و دلنشین پی گرفته شده‌اند.

کتاب صوتی از پشت میز عدلیه مناسب چه کسانی است؟

اگر از دنبال‌کنندگان جدی طنز معاصرید، به هیچ وجه کتاب از پشت میز عدلیه را از دست ندهید.

با امین تویسرکانی بیشتر آشنا شویم:

امین تویسرکانی (متولد سال 1363) قاضی دادگستری و طنزنویسی نوظهور است. بهترین اثر او همین کتاب از پشت میز عدلیه به شمار می‌رود. درباره‌ی تویسرکانی نکته‌ای دیگر نیز گفتنی‌ست، و آن اینکه نوشته‌های او تاکنون دو بار برگزیده‌ی جشنواره‌ی طنز مکتوب شده‌اند.

در بخشی از کتاب صوتی از پشت میز عدلیه می‌شنویم:

متهمی داشتم کیف‌قاپ، اما چه کیف‌قاپی! با موتور کیف خانمی را زده بود و بیست متر آن‌طرف‌تر تصادف کرده و رفته بود زیر یک وانت نیسان. اتفاق به قدری سریع و آنی افتاده بود که خانم صاحب کیف هنوز از بهت قاپیده شدن کیف درنیامده، رفته بود در شوک دیدن یک صحنه‌ی فجیع تصادف در حد پاشیدن خون و صدای ترکیدن استخوان. کیف‌قاپ هم همانطور پخش آسفالت زمین، این قابلیت را داشت که سه قسمتِ تمامْ نقش اول سریال آینه‌ی عبرت را بازی کند:

هم کیف را از او پس گرفته بودند، هم خانم صاحب کیف با الفاظ آن‌چنانی از خجالتش درآمده بود، هم موتورش از وسط نصف شده بود، و از همه مهم‌تر، استخوان لگنش هم به سه قسمت غیرمساوی تقسیم شده بود...