کتاب صوتی جاسوسان شمس آباد بالا

یک روایت طنزآلودِ جذاب از برهه‌ای حساس در تاریخ معاصر ایران! کتاب صوتی جاسوسان شمس آباد بالا رمانی شنیدنی از پریناز علیش است. با گوش سپردن به این اثر به روزهای اشغال ایران توسط ارتش متفقین سفر خواهید کرد و با اهالی شمس‌آباد و ماجراهای بامزه‌ و هیجان‌انگیزشان همراه خواهید شد.

درباره کتاب صوتی جاسوسان شمس آباد بالا:

دهه‌ی 1320 است. جنگ جهانی دوم مدتی‌ست که آغاز شده، و حکومت ایران علی رغم اعلام بی‌طرفی، از آسیب‌های جانبی نبردِ دولت‌های اروپایی بی‌نصیب نمانده است. در این بین ارتش متفقین با پشت پا زدن به اصول بین‌المللی، وارد خاک ایران می‌شود تا ادعای بی‌طرفی این کشور به کل زیر سوال برود. حال، نه تنها حکومت، که مردم ایران نیز نمی‌توانند بیش از این بی‌طرف باقی بمانند. آلمان یا شوروی؟ پیروزی کدام جبهه به سود ایرانیان خواهد بود؟ خب، البته که کسی به یقین نمی‌داند؛ اما اهالی شمس‌آباد هر کدام برای خود نظری دارند...!

کتاب صوتی جاسوسان شمس آباد بالا یک رمان تاریخی، با رگه‌هایی پررنگ از طنز و هجو است. پریناز علیش در این اثر، برهه‌ای حساس از تاریخ معاصر ایران را دستمایه‌ی نگارش داستانی پرکشش و جذاب قرار داده است. او در این اثر تصویرگر یکی از سیاه‌ترین دوره‌ها در تاریخ این سرزمین است؛ سال‌های موسوم به جنگ جهانی دوم! با این حال روایت او به هیچ‌وجه سیاه نیست. توانایی علیش در خلق موقعیت‌های کمیک، به همراه تیپ‌سازی درخشان او، باعث شده تا تلخی‌های روایت او چندان به چشم نیایند.

به گمان برخی از منتقدین، این کتاب بیش از هر چیز نمایانگر تقابل دیرپای سنت و مدرنیته در ایران عصر قاجار و پهلوی است. ماجراهای اصلی داستان حول خانواده‌ای اشرافی در حوالی سال 1320 می‌گردد؛ خانواده‌ای پرجمعیت که از بازماندگان ایل قاجارند، و حال قصد دارند برای استراحت به منطقه‌ای ییلاقی به نام شمس‌آباد بالا عزیمت کنند. بیشتر وقایع داستان در همین مکان خیالی و با محوریت ساکنین آن به وقوع می‌پیوندد.

یکی از نقاط قوت قابل ذکر این رمان، استفاده‌ی به‌جای نویسنده از تکنیک فلاش بک و فلش فوروارد است. پریناز علیش با به‌کارگیری این تمهید، روایت خود را از افتادن به ورطه‌ی یکنواختی نجات داده، و جذابیتی ساختاری به اثر بخشیده که کشف آن باعث التذاذ ادبی فراوانی می‌گردد.

در ارزیابی نهایی، می‌توان گفت که رمان جاسوسان شمس آباد بالا، اثری جسورانه و در نوع خود کم‌نظیر است؛ این کتاب اگرچه ظاهراً روایتی تاریخی دارد، با این حال بر پایه‌ی وقایع مستند نوشته نشده، و تخیل نویسنده بیش از ماجراهای ثبت‌شده‌ در کتاب‌های تاریخ در شکل دادن به پیرنگ اثر نقش دارد. همچنین، توجه به مسئله‌ی زنان در نظام اجتماعی ایران بر ارزش‌های این کتاب، خصوصا نزد مخاطبین علاقه‌مند به نقد فمینیستی افزوده است.

کتاب صوتی جاسوسان شمس آباد بالا مناسب چه کسانی است؟

علاقه‌مندان داستان‌های طنزآمیز و رمان‌های تاریخی، بی‌تردید به این اثر علاقه‌مند خواهند شد.

با پریناز علیش بیشتر آشنا شویم:

وی تحصیلات اولیه‌ی خود را در مدرسه ایران و سوئیس پی گرفت و پس از آن در رشته‌ی سینما و نقاشیِ دانشگاه امرسان به ادامه‌ی تحصیل پرداخت. او همچنین فارغ‌التحصیل رشته‌ی نویسندگی از دانشگاه نیوهمشایر است. اگرچه تمرکز علیش بیشتر بر نقاشی و سینما بوده، با این حال آثار ادبی درخور توجهی نیز از او به انتشار رسیده است، که از جمله‌ی آنها می‌توان به مجموعه شعری با عنوان «بگذارید بگویم کجاها رفتم»، و رمان «جاسوسان شمس آباد بالا» اشاره کرد.

در بخشی از کتاب صوتی جاسوسان شمس آباد بالا می‌شنویم:

امروز عصر باغ خلوت است. خانم بزرگ و شوکت، برای خرید آذوقه‌ی ماه به بازار تجریش می‌روند. تصمیم دارند سری به بزازی زده و دیدی به پارچه‌های واردشده‌ی هندی بزنند. بچه‌ها هم برای گردش و تفریح و سفید کردن گیوه‌های کهنه‌شان با گل گیوه و خوردن بلال و فالوده، به دنبال خانم بزرگ راه می‌افتند.

ممه خانم و سوقی هم که برای زیارت امامزاده صالح و هواخوری آمده‌اند، از موقعیت استفاده می‌کنند و سر راه دیگ‌های مسی را برای سفید کردن تحویل مسگر می‌دهند. خانم بزرگ در حالی که در بازار راه می‌رود، قیمت اجناس را می‌پرسد و چیزمیز می‌خرد و با دخترش از این در و آن در حرف می‌زند. در میان این همه نابسامانی و هرج و مرج جنگ، تجریش حال و هوای دیگری دارد. داخل بازار تجریش خنک و تاریک است، دور تا دور آن دکه‌های نمناکی ساخته شده که فقط جا برای یک دخل کوچک و سکویی برای نشستن صاحب دکان دارد...