کتاب قیمت گذاری محصولات کشاورزی

کتاب قیمت گذاری محصولات کشاورزی به بررسی سیاست‌های قیمت‌گذاری ایران بر اساس سیاست‌گذاری‌های جهانی در رابطه با کالاهای کشاورزی پرداخته و از اهمیت آن سخن می‌گوید.

بخش کشاورزی به دلیل نقش آن در امنیت غذایی همواره مورد توجه سیاست‌گذاران بوده است. از سوی دیگر شرایط ویژه حاکم بر بخش کشاورزی و تبعیت آن از شرایط آب و هوایی موجب شده تا ریسک انجام فعالیت‌های کشاورزی بیش از بخش‌های دیگر و به ویژه بخش صنعت باشد. این عوامل سبب شده است تا دولت‌ها همیشه نگاه ویژه‌ای به بخش کشاورزی و بهره برداران آن داشته باشند و سیاست‌های مختلفی را برای حمایت از این بخش در پیش گیرند که یکی از این سیاست‌ها، سیاست قیمت‌گذاری محصولات کشاورزی است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که تا پیش از تأسیس سازمان تجارت جهانی (WTO)، سیاست قیمت گذاری در بیشتر کشورها به اجرا در آمده، اما با ظهور و گسترش این سازمان از سال 1995 و شمولیت قوانین و مقررات آن، سیاست قیمت گذاری نیز دستخوش تغییراتی شده است. بنابر اصول این سازمان سیاست‌های اتخاذ شده توسط کشورهای عضو نباید موجب اخلال در بازار شوند و از آن جا که سیاست قیمت گذاری موجب اخلال در بازار می‌گردد، لذا کاربرد آن نیز توسط کشورها با چالش رو به رو است.

با در نظر گرفتن اینکه ایران به دنبال پیمودن فرایند الحاق به سازمان جهانی تجارت است، پس بررسی وضعیت سیاست قیمت‌گذاری در ایران و برخی از کشورهای منتخب ضروری است. بر این اساس در کتاب قیمت گذاری محصولات کشاورزی (agricultural products price) پس از بررسی سیر سیاست قیمت‌گذاری در ایران، به بررسی تعهدات و الزامات موافقت‌نامه کشاورزی دور اروگوئه و مذاکرات دور دوحه پرداخته شده است.

کتاب حاضر در آخر نیز تجربه سیاست قیمت‌گذاری در کشورهای هند، اندونزی و ترکیه را مورد بررسی قرار داده و در پایان نیز سیاست قیمت‌گذاری در ایران (با تأکید بر قیمت تضمینی) طی دوره 1368- 85 را بررسی کرده است.

در بخشی از کتاب قیمت گذاری محصولات کشاورزی می‌خوانیم:

در کشورهای در حال توسعه، دخالت دولت در بازار و به ویژه بازار غلات بسیار رایج است. دخالت دولت شامل خرید، نگه داری، توزیع، تنظیم بازار و... می‌شود که مرحله تأمین از خرید داخلی و واردات و مرحله توزیع از فروش داخلی و صادرات تشکیل شده
است. از سوی دیگر این کارها اغلب ساختار انگیزش‌ها را در بازار تغییر می‌دهند. بنابراین همین تغییر انگیزش‌ها موجب شده کشورها به سمت کاهش مداخله در بازار (اتخاذ سیاست‌های آزادسازی)، کاهش کنترل‌ها و تنظیم بازار حرکت نمایند، اما سوال اساسی این است کشورهایی که دارای سیاست قیمتی هستند به چه نحوی این سیاست را دنبال می‌کنند و قیمت گذاری در آن‌ها با چه روش و معیارهایی صورتی می‌گیرد؟