کتاب هوش مصنوعی در مدیریت سازمان‌های مدرن

کتاب هوش مصنوعی در مدیریت سازمان‌های مدرن نوشته‌ی ماریوس مالس زاک و پیوتر زاسکورسکی، با تأکید بر تکنیک‌های هوش مصنوعی و به‌ کارگیری آن در فرآیندهای ارزیابی به نتایج عملکرد آن در جهت بهره‌برداری از سازمان‌های مدرن فرایندگرا که موجب افزایش بهره‌وری و انعطاف‌پذیری سازمان‌ها می‌شود، پرداخته است.

ماریوس مالس زاک (Mariusz Maleszak) و پیوتر زاسکورسکی (Piotr Zaskorski) در کتاب هوش مصنوعی در مدیریت سازمان‌های مدرن (Systems And Models Of Artificial Intelligence In The Management Of Modern Organisations) هوش مصنوعی را، به‌ عنوان یکی از مهم‌ترین موضوعات مطرح شده در زمینه مدیریت عنوان کرده‌اند که با ظهور سیستم‌های خبره، جهش بزرگی در این عرصه داشته‌اند.

با توجه به نفوذ هوش مصنوعی و سیستم‌های خبره در مدیریت سازمان‌ها، شناخت این علم نوظهور و استفاده از آن در سازمان‌ها و شرکت‌ها، برای بقا و ترقی آن‌ها امری لازم است. در واقع با توجه به گسترش و پیش‌رفت این سیستم‌ها، سازمان‌های کوچک و بزرگ دیگر نمی‌توانند با نادیده گرفتن آن‌ها در سطوح مختلف مدیریتی، به بقا و پیش‌رفت خود امید داشته باشند. داشتن دانش و اطلاعات به‌ روز و دقیق برای اخذ تصمیمات مهم، سریع و آنی عامل موفقیت مدیران است که امروزه توسط سیستم‌های خبره که زیرمجموعه هوش مصنوعی هستند، به دست آمده است.

شیوه‌ها و تکنیک‌های هوش مصنوعی، در واقع، برای حل مسائلی ایجاد شده که به طور آسان بوسیلۀ برنامه‌نویسی، یا شیوه‌های ریاضی قابل‌ حل نبودند. فناوری‌های هوش مصنوعی می‌توانند با فراهم کردن داده‌ها و پیش‌بینی‌های صحیح، به مدیران و کارمندان کمک کنند که بهترین تصمیم را در مناسب‌ترین زمان اتخاذ کنند. به‌ طور کلی، هوش مصنوعی را می‌توان از زوایای گوناگونی مورد بررسی و مطالعه قرار داد. تنوع حوزه‌های مختلف در هوش مصنوعی مثل: شبکه‌های عصبی مصنوعی، سیستم‌های خبره و الگوریتم ژنتیک منجر به کاربردی بودن آن در تصمیم‌گیری‌ها و ارائه دانش سازمانی شده است که با توجه به‌ ضرورت کاربرد تکنیک‌های هوش مصنوعی در حوزه‌های متفاوت مدیریتی، به بررسی این مهم باید پرداخته شود.

در این کتاب، نویسندگان بر مدل‌های هوش مصنوعی و سیستم‌های مبتنی بر شبکه‌های عصبی مصنوعی و نظریه مجموعه فازی متمرکز هستند که می‌توانند در راه‌ حل‌های اختصاص داده‌ شده به مدیریت پیچیده سازمان‌های مدرن مفید واقع شوند و به‌ ویژه از توابع فعالی همچون: پیش‌بینی، برنامه‌ریزی و نظارت بر فعالیت و همچنین تجزیه و تحلیل خطر و اثربخشی سیستم حمایت کنند.

کتاب حاضر ترجمه مقاله علمی «سیستم‌ها و مدل‌های هوش مصنوعی در مدیریت سازمان‌های مدرن» است که در نشریه معتبر علمی «سیستم‌های اطلاعاتی در مدیریت» در سال 2015 به چاپ رسید.

در بخشی از کتاب هوش مصنوعی در مدیریت سازمان‌های مدرن می‌خوانیم:

یک سازمان مدرن بر تضمین کیفیت با توجه به کارایی و قابلیت اطمینان کل متمرکز شده است. نقش و اهمیت جریان اطلاعات و مکانیزم تصمیم‌گیری در رابطه بین زیر سیستم‌های عملیاتی (کاری) و مدیریتی (کنترل) مهم می‌باشد. مشاهده سیستمی از یک سازمان مدرن تحمیل‌کننده ارزیابی بدون ابهامی از عناصر و اجزای آن می‌باشد.

یک بخش مهم از این منابع اطلاعات در سیستم‌های یکپارچه هم در نوع عملیاتی پردازش تراکنش بر خط و هم در نوع آنالیز تصمیم‌گیری پردازش تحلیلی برخط از جمله سیستم‌های هوش مصنوعی می‌باشد. کیفیت ارتباط با محیط عملیاتی توسط یک تعریف دقیق و بدون ابهام از ورودی و خروجی و همچنین جریان اطلاعات تعیین می‌شود. با در نظر گرفتن پایه‌ای برای تولید و مدیریت دانش، اطلاعات یک نوع خاص از منابع برای سازمان است. بررسی سطح اجرای اهداف بردار سازمان مستلزم نیاز به استفاده از معیارهای سیستمیک بررسی شده برای انواع قابلیت، قابلیت استفاده، قابلیت اطمینان، بهره‌وری (تعریف شده به عنوان نسبت ارزش و هزینه دستیابی)، ریسک، ایمنی و کیفیت سیستمیک می‌باشد که انواع ویژگی‌های سیستمیک ازجمله قابلیت اطمینان و تابعیت را در نظر می‌گیرد. در نتیجه، سطح اجرای اهداف یک سازمان نیاز به یک ارزیابی جامع از منظر ویژگی‌های سیستمیک دارد که مستلزم استفاده از فناوری پیشرفته اطلاعات است.