بله
زهره حسنی در کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان، روی یکی از مهم‌ترین معضلات ساختمان‌سازی کشور طی سال‌های اخیر دست گذاشته و آن را با جزئیات دقیق بررسی نموده است. او در این اثر علاوه بر تبیین مفهوم طول عمر مفید ساختمان و معرفی استانداردهای بین‌المللی، عوامل موثر بر آن، همچون کیفیت مصالح را تحلیل کرده و روش‌های مقابله با فرسودگی پیش از موعد بنای ساختمانی را شرح می‌دهد.
درباره‌ی کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان
طبق استاندارهای ایزو، مفهوم طول عمر مفید ساختمان تفاوتی پراهمیت با عمر واقعی ساختمان دارد؛ اولی به بازه‌ی زمانی پس از ساخت یک بنا گفته می‌شود که در حین آن، ساختمان بدون نیاز به تعمیرات اساسی و جایگزینی به عملکرد خود ادامه می‌دهد؛ ولی دومی، به فاصله ساخت و فروپاشی کامل بنا اشاره دارد.
کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان اثر زهره حسنی همان‌طور که از نامش پیداست، با مفهوم اول سروکار دارد و پیامدهای این بحران را که طی سالیان اخیر گریبان‌گیر صنعت ساختمان‌سازی کشور شده، معرفی کرده و علل شکل‌گیری آن را، از طراحی نامناسب و مصالح کم‌کیفیت تا اجرای ضعیف و عدم نگهداری درست، زیر ذره قرار می‌دهد.
کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان پس از معرفی و مقایسه‌ی انواع استانداردها و تعاریف گوناگون از مفهوم عمر مفید، چهار عامل موثر بر آن را به تفصیل شرح می‌دهد. این چهار عامل عبارت‌اند از کیفیت مصالح و قطعات، سطح طراحی و جزئیات اجرایی، شرایط محیطیِ بهره‌برداری در سطح، و در نهایت، کیفیت نگهداری، که به‌زعم نویسنده می‌تواند مهم‌ترین عامل موثر بر طول عمر مفید ساختمان باشد.
بحران کاهش سن بنا؛ علل و راه‌حل‌ها
زهره حسنی در کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان، مسئله‌ی ناهمخوانی عملکرد بین اجزا و لایه‌های ساختمان را مطرح می‌کند؛ موضوعی که به نظرش توجه کافی به آن نمی‌شود اما می‌تواند یکی از اصلی‌ترین علل کاهش سن بنا باشد. در یک طراحی درست و فکر شده، لایه‌هایی که عمر کوتاه‌تری دارند باید به‌سادگی قابل جایگزینی باشند تا به اجزای دیگر ساختمان آسیبی وارد نشود. مثلاً سیستم لوله‌کشی که عمر مفیدی حدود 15 الی 20 سال دارد، باید طوری طراحی شود که هنگام تعویض و بازسازی، نیازی به تخریب دیوارهای باربر بتنی نباشد.
عدم توجه به این موضوع، منجر به افزایش هزینه‌ی پروسه‌ی بازسازی می‌شود که خود عاملی اساسی است؛ به‌طوری که امکان دارد برخی را از رسیدگی به مشکل منصرف کرده و به همین علت، عمر مفید ساختمان کاهش یابد. با توجه به آموزه‌های زهره حسنی در کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان، فاکتورهای دیگری نیز بر بالا رفتن هزینه‌ی بازسازی تاثیرگذارند که در نهایت به نتیجه‌ی مشابهی ختم می‌شوند، از جمله ارجحیت دادن مصالح ارزان‌قیمت به مصالح باکیفیت.
افزایش عمر مفید ساختمان با کمک مهندسی مصالح
زهره حسنی در کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان توضیح می‌دهد که شاید صرفه‌جویی در ابتدا گزینه‌ی مناسب‌تری به نظر برسد، اما می‌تواند عمر مفید بنا را 50 درصد کاهش دهد؛ مثلا می‌توان عمر سازههای بتنی را با استفاده از ماده‌ای به‌نام باسیلوس سوبتیلیس، به شکل چشمگیری افزایش داد.
خرید کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان انتشارات دیده بان قلم فرتاک را برای کسانی که نیاز به منبعی کامل و دقیق درباره‌ی معضل کاهش سن بنا در کشور دارند پیشنهاد می‌کنیم؛ این اثر با جمع‌آوری و تحلیل علل شکل‌گیری این معضل و ارائه‌ی راه‌حل‌های علمی و ثابت‌شده، مرجع مناسبی در اختیار پژوهشگران و مهندسان عمران قرار می‌دهد.
کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان برای شما مناسب است اگر
- به دنبال یک کتاب در مورد مصالح ساختمان هستید تا با بهره‌گیری بهینه از آن‌ها در صنعت ساختمان‌سازی آشنا شوید.
- دانشجو یا پژوهش‌گر حوزه‌ی عمران و یا مهندسی مصالح هستید و برای بالا بردن سن مفید ساختمان، نیاز به منبعی جامع دارید.
- بحث بحران کاهش عمر مفید بناها برایتان دغدغه‌ای اساسی است و دوست دارید اطلاعات بیشتری درمورد آن کسب کنید.
در بخشی از کتاب بحران کاهش عمر مفید ساختمان: مبانی عوامل و چارچوب مفهومی می‌خوانیم
دومین کاربرد محوریِ مدل‌های پیش‌بینی عمر مفید، سنجش وضعیت سازههای موجود (به‌ویژه بناهای فرسوده و میراث فرهنگی) به‌منظور تعیین «عمر مفیدِ باقیمانده» و اتخاذ تصمیمات راهبردی دربارۀ تعمیر، بازسازی، تغییر کاربری یا تخریب است. در این ساحت، برخلاف مرحلۀ طراحی که بسیاری از ورودی‌ها بر پایۀ حدسیات و تخمین‌ها بنا می‌شوند، می‌توان متغیرهای مدل را از طریق اندازه‌گیری‌های مستقیم و عینی استخراج کرد.
به‌عنوان نمونه، به‌جای اتکا به ضریب تعدیل کیفیتِ اجرا (که در مرحلۀ طراحی صرفاً یک پیش‌بینی است)، در ساختمان‌های موجود می‌توان با بازرسی‌های چشمی، نمونه‌برداری از بتن و فولاد و انجام آزمون‌های غیرمخرب، کیفیت واقعی اجرا را با دقت بالایی بازسازی کرد؛ آزمون‌هایی نظیر سنجش عمق کربناتاسیون بتن با فنل‌افتالئین، اندازه‌گیری ضخامت باقی‌ماندۀ میلگردها به روش فراصوتی40 و تعیین مقاومت فشاری بتن با چکش اشمیت. همچنین به‌جای پیش‌بینی‌های اقلیمی، داده‌های مستندِ ایستگاه‌های هواشناسی محلی طی دهه‌های گذشته وارد مدل شده و به‌جای تخمین سطح نگهداری، سوابق واقعی تعمیرات و مخارج انجام‌شده ملاک تحلیل قرار می‌گیرد.
با بهره‌گیری از این داده‌های واقعی، مدل قادر است با دقتی به‌مراتب فراتر از مرحلۀ طراحی، عمر باقیمانده را پیش‌بینی کند. خروجی مدل در این بخش، معمولاً در قالب یک «گزارش وضعیت ساختمان» ارائه می‌شود که مؤلفه‌هایی همچون سن جاری بنا، عمر طراحی اولیه، عمر مفید واقعی (بر اساس نرخ تخریب فعلی)، عمر مفید باقیمانده، اولویت‌بندی اقدامات ترمیمی و برآورد هزینۀ هر اقدام را در مقایسه با هزینۀ تخریب و نوسازی شامل می‌شود.
