کتاب هی، وایسا...

کتاب هی، وایسا... اثر جیسون، نویسنده و طراح کمیک نروژی، است. این کمیک بزرگسال روایتی کوتاه و تلخ درباره‌ی دوستی، فقدان و ادامه دادن زندگی پس از مرگ عزیزان است. این کمیک سیاه‌وسفید، با شخصیت‌های حیوان‌نما و طراحی‌های ساده، خیلی سریع شما را به درون جهان دوست‌داشتنی‌اش می‌کشاند. گفتنی‌ست این داستان تصویری برنده‌ی جایزه‌ی هاروی شده است.

درباره‌ی کتاب هی، وایسا...

بخش نخست کتاب هی، وایسا (Hey, Wait) نوشته‌ی جیسون (Jason)، روایتگر دوران کودکی دو دوست به نام‌های جان و بی‌یورن است؛ آن‌ها بیشتر وقت خود را به خیال‌پردازی، شیطنت و ماجراجویی‌های کوچک در محله‌شان می‌گذرانند. جیسون با پرهیز از زیاده‌گویی، تمرکز بر روایتگری بصری و نمایش لحظه‌های عادی روزمره، صمیمیت میان این دو شخصیت را نشان می‌دهد و موقعیتی را ترسیم می‌کند که هنوز دغدغه‌های و درگیری‌های بزرگسالی وارد آن نشده‌اند.

همین پیوند عاطفی قدرتمندی که جیسون در کمیک هی، وایسا... میان دو شخصیت اصلی‌اش خلق می‌کند، سبب می‌شود که مخاطب در مواجهه با ایده‌ی محرک داستان، دچار شوک شود. دیگر خبری از فضاسازی‌های گرم و صمیمانه‌ی کودکانه نیست و موقعیت‌های عادی و آشنای همیشگی، جای خود را به سکوت و غم می‌دهد. وضعیتی که به خوبی در تصاویر نیز خود را نشان می‌دهد و بر تضادی آشکار میان موقعیت ابتدایی و موقعیت پسین قصه تاکید می‌ورزد.

از بازی‌های کودکی تا تنهایی بزرگسالی

جیسون در کتاب هی، وایسا... به تاثیر مرگ عزیزان بر زندگی افراد می‌پردازد. دوستان و عزیزان متوفی، زنده‌اند، بزرگ می‌شوند، هر روز برای انجام فعالیت‌هایشان بیدار می‌شوند و خود را درگیر روابط و موقعیت‌های تازه‌ای می‌کنند و به‌ظاهر، همه چیز در حال طی کردن روند عادی خود است. ولی بخشی از وجود، همچنان در آن لحظه‌ی سوگ، آن فقدان گیر افتاده و نتوانسته از آن گذر کند.

جان، شخصیت اصلی کمیک نوجوان هی، وایسا... در بزرگسالی زندگی ظاهرا عادی‌ای دارد، ولی تصویر مداوم تکرار روزهای کاری‌اش، روابط عاطفی ناپایدارش و سکوت‌های طولانی او و بازگشت مداوم تصاویر گذشته نشان می‌دهد که او هرگز نتوانسته است با حادثه‌ی کودکی خود به طور کامل کنار بیاید.

سوگ، احساس گناه و بازگشت گذشته از زبان جیسون

جیسون برای ترسیم وضعیت روانی جان، از تصویرسازی‌هایش استفاده‌ی کامل می‌برد؛ مسیرهای رفت‌وآمد ثابت، تکرار پانل‌ها، تضاد فضاهای خالی و پر همگی بخشی از موقعیت زیستی است که جان هر روز با آن دست‌وپنجه نرم می‌کند. نیمه‌ی نخست رمان گرافیکی هی، وایسا... پرتحرک، خوش حس و سرشار از احساس امید است؛ در حالی که نیمه‌ی دوم، سنگین و خفه است.

خرید کتاب هی، وایسا، شما را با یک داستان مینیمال تلخ و درگیرکننده از مرگ عزیزان روبه‌رو می‌کند. استفاده‌ی هوشمندانه‌ی جیسون از پانل‌های کمیک و رد پررنگ سکوت در گوشه‌گوشه‌ی داستان، مطالعه‌ی این کمیک بزرگسال را بدل به تجربه‌ای می‌کند که به این زودی‌های از ذهنتان رخت برنمی‌بندد. این اثر توسط سید علیرضا حبیب‌نژاد به فارسی ترجمه شده و انتشارات پارس مصور آن با منتشر کرده است.

نکوداشت‌های کتاب هی، وایسا...

• این کتاب تصویری به آرامی به درون ذهنتان رسوخ می‌کند و سبب می‌شود که قدر لحظات باقی‌مانده‌ی زندگی‌تان را بیشتر بدانید. (آلن دیوید دون)
• یکی از زیباترین و اندوه‌بارترین کمیک‌های سال‌های اخیر است. (اندرو آرنولد، Time)
• داستانی که با مجموعه‌ای از لحظات بامزه و سرگرم‌کننده از دوران کودکی شخصیت اصلی آغاز می‌شود، به یکی از به‌یادماندنی‌ترین آثار تاریخ کمیک تبدیل می‌شود. این کتاب باید در فهرست مطالعه‌ی همه قرار بگیرد. (Cosmic Treadmill)

کتاب هی، وایسا... برای شما مناسب است اگر

• داستان‌های مینیمال، کم دیالوگ و متکی بر روایت تصویری را می‌پسندید.
• قصد مطالعه‌ی یک داستان درباره‌ی سوگ را دارید که به خوبی تاثیر این رخداد را بر زندگی شخصیت‌های قصه، تصویر کند.
• به داستان مصورهایی درباره‌ی تاثیر تجربه‌های کودکی بر زندگی بزرگسالی علاقه‌مندید.
• دوست دارید یک کمیک اروپایی از یکی شناخته‌شده‌ترین کارتونیست‌های نروژی را مطالعه کنید.