کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم نوشتهی سید مهدی سیدقطبی، مجموعهای از مستندات تاریخی و مطبوعاتی در دوران پهلوی اول است. در این اثر خواندنی قرار است گزارشهای روزنامههای معتبری همچون روزنامه بهار مشهد را مرور کنیم و از خلال این خبرنامهها به اطلاعات جامعی دربارهی امنیت منطقهای، حوادث جنایی، وضعیت اقتصادی و قیمت کالاهای اساسی در آن دوران برسیم.
دربارهی کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم
خبرنامهها نیز مانند هر سند تاریخی دیگری حامل اطلاعات مهم و ارزشمندی از دل سالهای دور هستند، اطلاعاتی مستقیم و بدون واسطه که تصویری روشن از وضع معیشت مردمان دورههای گوناگون به دستمان میدهند. برای آن دسته از طرفداران تاریخ که به کندوکاو در مطبوعات عصر پهلوی علاقه دارند، مرور کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم میتواند یک تجربهی مطالعاتی ناب باشد. این مجموعه خبرنامهها با تلاش سید مهدی سیدقطبی گردآوری شده است.
رسیدن به شرح جامعی از اوضاع اجتماعی، اداری و سیاسی منطقه خراسان آن هم در سالهای 1309 و 1310 نیاز به کندوکاو زیادی دارد، از دورانی صحبت میکنیم که برخلاف شرایط امروز، وسایل ارتباطی چندانی در دسترس مردم نبود تا بتوانند به سرعت وصف اوضاع خود را از نقطهای به نقطهی دیگر مخابره کنند.
با این اوصاف میتوان تصور کرد که روزنامهها از جهت اهمیت تاریخی چه جایگاه ویژه و بیهمتایی دارند. با مرور کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم، نقش خاص این متن در شناخت تحولات اجتماعی ایران در عصر پهلوی بر ما روشنتر خواهد شد.
روایتی مستند از خراسان در آستانه مدرن شدن
دوران حکومت پهلوی با تغییر و تحولات عمرانی و زیرساختی بسیاری همراه بود. از جامعهای صحبت میکنیم که به تازگی دوران قاجار را پشت سر گذاشته و در تلاش است تا خود را با پیشرفتهای جهان غرب همسو کند.
اصلاح جادههای سیستان و گناباد، قوانین مالیاتی مربوط به سینماها و کشتارگاهها و جزئیات مربوط به توسعه شهری و احداث فلکه جنوبی مشهد گوشهای از خبرنامههای مرتبط با این وقایع است که در بخشهای مختلف کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم به آن برخورد میکنیم.
علاقهمندان به ایران شناسی به ویژه خراسان پژوهی از دیگر مخاطبانی هستند که این پژوهش ناب از سید مهدی سیدقطبی را با اشتیاق دنبال خواهند کرد. در این کتاب با تصویری دقیق از یک دوره گذار تاریخی در یکی از مهمترین ایالات ایران روبهرو خواهیم بود.
تاریخنگاری نوسازی و شهرسازی و فرآیند تبدیل یک شهر سنتی به یک شهر مدرن، فرآیند شکلگیری دولت مدرن متمرکز و استقرار ادارات سجل احوال، ثبت اسناد و املاک و اجرای قانون نظام وظیفه عمومی گوشهای از دادههای دست اولی است که با مطالعهی کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم به دست میآید و محققین حوزهی خراسان شناسی را یاری میدهد. این کتاب با تلاش انتشارات مجمع ذخائر اسلامی روانهی بازار شده است.
کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم برای شما مناسب است اگر
- از علاقهمندان پژوهشهای تاریخی به ویژه حوزهی مرتبط با تاریخ محلی، تاریخ معاصر ایران و تاریخ پهلوی هستید.
- به دنبال منابعی اصیل و بنیادین برای تکمیل دانش خود در زمینهی خراسانپژوهی هستید.
- به پژوهش دربارهی تغییر و تحولات اقتصادی و فرهنگی در بازهی زمانی بین قاجار و پهلوی اول علاقه دارید.
در بخشی از کتاب اخبار خراسان در مطبوعات دوره رضا شاه پهلوی - جلد هفدهم میخوانیم
از وزارت جلیله طرق و شوارع در تعیین حدود عملیات بلدیهها و ادارات طرق ولایات دستوری به شرح ذیل صادر شده است که مفاد آن را درج مینماید تا بلدیهها نیز کاملاً در آتیه رعایت حدود خود را نموده و بدانند که مأمورین بلدیه و طرق در حوزه دیگری مداخله و عملیاتی نخواهند داشت:
تاکنون حدود وظایف ادارات طرق و بلدیهها نسبت به راههای قرب شهرها قطعاً تفکیک و معلوم نشده و اخیراً که در شهرها احداث خیابانهای جدیدی میشود مشکلاتی برای اتصال خیابانهای شهری با جاده شوسه ایجاد میگردد برای احتراز از اختلاف اشعار میشود:
اولاً- ادارات طرق راهها را تا نزدیک شهرها تعمیر و نگاهداری باید بکنند.
شهر بر حسب عادت عرف به آن قسمت اطلاق میشود که سکنه شهر دارای منازل و مساکن با باغات هستند و از حقوق اجتماعی شهری از قبیل روشنایی یا تنظیف یا حفظ انتظام بوسیله اداره پلیس و این قبیل مسائل متمتع میشوند.
ثانیاً- به لحاظ خیابانهای شهری نباید تغییری در مسیر خطوط موجوده بدهید به این معنی که اگر راه موجود است و بلدیه شهر خیابان جدیدی در امتداد دیگر احداث نموده نباید به متابعت خیابان شهری جاده شوسه را تغییر بدهند.
البته اگر بلدیه شهر قبلاً جلب موافقت اداره طرق را نموده و اداره طرق مراتب را با ذکر ادله به تصویب مرکز رسانده مستثنی خواهد بود.
ثالثاً- اگر خیابانی در شهری احداث شد اداره طرق ملزم نیست که آن خیابان را در خارج شهر امتداد دهد تا به جاده شوسه متصل نماید ولی اگر مراتب را به تصویب مرکز رساندند مجاز خواهند بود. (وزارت طرق و شوارع).
بله



















